Ɛ̄si̍tā 1 - Yāu̍ Mɛ̄lɛ̄ka̍a̍

Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā o̍ kɛ̍ɛ̍ Māsā Bɛ̍ndōo̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ dīōm

^1-2 Māsā pi᷅lɛ̍ wa̍ o̍ lɛ̄ŋndē Pa̍a̍sīāāle̍ŋ ni᷄ŋ dīōla̍ŋ āā Sɛ̍sɛ̄ɛ̄. Fāllo̍ ho̍ō ndu̍ wa̍ māsāa̍ le̍ lɛ̄ŋndē Pa̍a̍sīāāle̍ŋ kpo̍u̍ ni̍, chɔ̍ŋ a̍ lɛ᷅ŋndē I̍ŋdīāāle̍ŋ mbo̍ kūā a̍ lɛ̄ŋndē Īto̍o̍pīāāle̍ŋ di̍, lo̍ŋ kpo̍u̍ ndu̍ o̍ bā bɛ̄ŋgu̍ o̍ wa̍ ni̍. Būŋgāŋ o̍ wa̍ māsāa̍ chōo̍ wo̍ŋ ŋ̄ wa̍ fa̍ū fa̍ū, kɛ̄mɛ̄ a̍ bi̍di̍i̍ŋ a̍ ŋ̄ ŋɔ᷄mmɛ̍ū (127). Su̍sā, o̍ wa̍ chi̍e̍e̍ le̍bo᷅llo̍ le̍ lɛ̄ŋndē Pa̍a̍sīāāle̍ŋ kpo̍u̍ wo̍, lo̍ŋ o̍ wa̍ īchāli̍ ni̍.

³ Wɔ̄sī o̍ chi̍ŋa̍ wɔ̄sīla̍ŋ lā yāa̍ o̍ lēmāsā wo̍, mbo̍ vēēlū bɔ̄ŋa᷅ŋ dīāā nyɛ̄ dīāā bɛ̄ndōo̍ le̍ wānāa̍ wa̍ ndu̍ wa̍llo̍ o̍ bā bɛ̄ŋgu̍ wa̍ ki̍nɛ̍i̍. O̍ ko̍ŋ kɔ̍ɔ̍lī, wānāa̍ wa̍ so̍vɛ̄i̍ya̍ bōlle̍ o̍ lɛ̄ŋndē Pa̍a̍sīāāle̍ŋ ni᷄ŋ, a̍ ha̍ā o̍ lɛ̄ŋndē Mi̍dīāāle̍ŋ ni᷄ŋ nda̍, a̍ māsāa̍ ŋ̄būŋgāa̍, a̍ wānāā tɔ̍ɔ̍ wa̍, nda̍ kpo̍u̍ mbo̍ yōōŋgū nda̍ ma̍ hūŋ.

⁴ Fi̍nyāa̍ ho̍ō ndu̍ o̍o̍ ye̍e̍ma̍ mī ndu̍ o̍o̍ chɔ̍m mɛ̄ɛ̍ kpɛ̍ lɛ̄ŋndē ndɔ̄le̍ŋ lē su᷄l lɛ̍, ndu̍yɛ̍, a̍ mɛ̄ɛ̍ māsāle̍ ndɔ̄le̍ŋ lē wa̍ māsāle̍ tɔ̍ɔ̍ yɛ̍. Le̍ pāŋgo̍ŋ ŋ̄ ŋɔ᷄mpu᷅m wāŋnda̍ wa̍ o̍ bɔ̄ŋa᷅ŋ bɛ̄ndōo̍ ho̍ō chōo̍.

⁵ Mɛ̄ɛ̄ bɔ̄ŋa᷅ŋ kōŋ ō chūu̍, mi̍ māsāa̍ ō vēēlū vɛ̄lɛ̄ bɔ̄ŋa᷅ŋ dīāā nyɛ̄ dīāā bɛ̄ndū chēle̍ŋ, le̍ wānāa̍ wa̍ Su̍sā, o̍ chi̍e̍e̍ bɛ̍ndōo̍ ni᷄ŋ nda̍ ki̍nɛ̍i̍, wānā su̍lāā ni̍, wānā ta̍mbɛ̍i̍ ni̍, nda̍ kpo̍u̍ mbo̍ vēēlū nda̍ o̍ bɔ̄ŋa᷅ŋndo̍ ho̍ō chōo̍. Ndu̍yɛ̍, le̍ lɔ̍ɔ̍ pīlɛ̍ kpu̍lu̍ku̍u̍, bɔ̄ŋa᷅ŋndo̍ ho̍ō ō wa̍ ni̍. Kpe̍le̍ wa̍ o̍ chīɛ̄ī lēmāsāa̍ īkɛ̄i̍ yo̍, la̍ū bɛ̄ndu̍ wa̍ kpe̍le̍ ko̍ŋ ō bālāā wo̍, lo̍ŋ bɔ̄ŋa᷅ŋndo̍ ho̍ō ō wa̍ ni̍.

⁶ La̍ūwo̍ ho̍ō ma̍ bɛ̄ɛ̄ndīāā ndu̍ nyɛ̄ kɛ̄ndɛ̄ kɛ̍ndɛ̄. Sūŋgbu̍ma̍ wa̍ o̍ la̍ūwo̍ ho̍ō wa̍ŋ, a̍ pōū ma̍bōō wo̍ ma̍ wa̍ mā tōōsīāā ni̍, mā vēēlū po̍ūtā lāŋ āā, Ma̍bōō. Sūŋgbu̍a̍ŋ māŋ lēsūŋgbu̍ o̍ lēsūŋgbu̍ le̍e̍ nɔ̍ kpi̍ɔ̍ɔ̍ ō bāā lo̍ŋ, ō tōōsīāā a̍ ka̍ni̍i̍ hu̍mbūe̍i̍ le̍ yōōle̍ŋ bāa̍. Kōlāla̍ hu̍mbūlā ba̍ā kālālā bɛ̄ndūla̍ŋ, a̍ lā bɔ̄ɔ̄la̍ la̍ŋ, lā wa̍ lā bāāyīāā o̍ sūŋgbu̍a̍ŋ ma᷅ŋ vēlāa̍ vēllē, ā bāa̍ pɛ̍ yo̍ōlē nda̍ bāa̍ kōlāla̍ŋ nda᷅ŋ nde̍ŋ o̍ kpi̍ɔ̍ɔ̍ ho̍ō o̍ sūŋgbu̍le̍ŋ nde᷅ŋ, ā kɔ̍ ba̍ā o̍ kpi̍ɔ̍ɔ̍ pīlɔ̍ɔ̍ o̍ sūŋgbu̍le̍ŋ lē pīlɛ̍ le̍ŋ. Ndu̍yɛ̍, yūēī nda̍ bāāyi̍a̍a̍ kōlāla̍ŋ nda᷅ŋ nde̍, yūēī ba̍ā kālɛ̄i̍ pīla̍ i̍ wa̍ ni̍. O̍ ko̍ŋ kɔ̍ɔ̍lī, kpe̍ŋgbe̍i̍la̍ wa̍ o̍ fo̍ndāa̍ ho̍ō la̍ŋ, kpe̍ŋgbe̍i̍la̍ tɔ̍ɔ̍ma̍lā bɛ̄ndūla̍ŋ pīla̍ la̍ wa̍ ni̍, lā pūm lā wa̍ lā tōōsīāā a̍ ko̍o̍līi̍yo̍ŋ, lā pūm a̍ ka̍ni̍ŋ hu̍mbo᷄ŋ. Ndu̍yɛ̍ fo̍ndā kpe̍ŋgbe̍i̍la̍ŋ nda᷅ŋ, lā wa̍ lā kɛ̄sīāā wo̍, ma̍ bɛ̄ɛ̄ndīāā ndu̍ nyɛ̄ kɛ̄ndɛ̄ kɛ̍ndɛ̄ a̍ pōūtā ba̍ā kālālā ŋɛ̄lɛ̄ŋgi̍ ŋɛ̍lɛ̄ŋgi̍la̍ bɛ̄ndūla̍ŋ.

^7-8 Mi̍ māsāa̍ ho̍ō bɛ̄ɛ̄ndīāā mūɛ̄īya̍ŋ ta̍u̍ ta̍u̍ le̍ bɔ̄ŋa᷅ŋndo̍ ho̍ō. Ndu̍yɛ̍, mūɛ̄īmā māsāa̍ bɛ̍ndūa̍a̍ ā kōl la̍ŋ, ma̍ŋ kpo̍sōŋ ndu̍ o̍o̍ bɛ̍ɛ̍ndi̍a̍a̍ ni̍. Mūɛ̄īya̍ŋ mā wānūŋ wa̍chāko̍ bɛ̍ndū, mɛ̄ɛ̍ kpɛ̍ wāna̍ a̍a̍ ye̍e̍mā yɛ̍, le̍nde̍ nūm o̍o̍ ko᷅l ni̍. Mi̍ māsāa̍ dōū wānāā ndūa̍a̍ wa̍ wa̍llo̍ o̍ chīɛ̄ī lēmāsāa̍ wa̍ sāwāa̍, mɛ̄ɛ̍ wāŋndo̍ yēēmā yɛ̍, le̍nde̍ nda̍ ke᷄ ndu̍ ni̍. Tāālāla̍ nda̍ wa̍ wāŋnda̍ mūɛ̄īya̍ŋ pīɔ̄ūwo̍ lēni᷄ŋ nda̍ŋ, a̍ ko̍o̍līi̍yo̍ŋ kpo̍sōŋ la̍ wa̍ lā tōōsīāā ni̍, ndu̍yɛ̍, lā wa̍ yɛ̍ yɛ̍, ō pīlɛ̍ bɛ̍ɛ̍ ndu̍ o̍o̍ ve̍la᷅ŋ a̍ chāa̍ŋ ndɔ̄ le̍.

⁹ O̍ te̍le̍ŋ pi᷅lɛ̍ kōŋ bɛ̄ŋgu̍ kpe̍, mi̍ la̍nɔ̍ɔ̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄, Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā bɛ̍ɛ̍ ndu̍ ve̍e̍lū bɔ̄ŋa᷅ŋ dīāā nyɛ̄ dīāā bɛ̄ndōo̍ le̍ wāŋ lāāndūa̍a̍ kpo̍u̍ o̍ chīɛ̄ī lēmāsāa̍ ni᷄ŋ Su̍sā chi̍e̍e̍.

¹⁰ O̍ pāa̍le̍ ŋɔ̍mmɛ̍ū le̍ŋ chōo̍, mɛ̄ɛ̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ o̍ chi̍i̍ kōlɔ̄ɔ̍ mbo̍ hīnī kɔ̄l nyɛ̄ kɛ̄ndɛ̄ kɛ̍ndɛ̄, mbo̍ vēēlū bu̍ɛ̍i̍yāā ndūāā ŋɔ̍mmɛ̍ūva̍, a̍ wa̍ ndu̍ o̍ bā chīɛ̄ī ni̍ŋ le̍ ndu̍ wa̍lta̍ŋ tōsāllo̍ wa̍, nda̍ yɔ̍nūŋ ni̍ māā Me̍hu̍māŋ, a̍ Bi̍si̍tā, a̍ Hāābo̍nā, a̍ Bi̍ki̍tā, a̍ Ābāki̍tā, a̍ Sɛ̍tāā, a̍ Ka̍a̍ka̍sī.

¹¹ Mɛ̄ɛ̍ nda̍ hīŋ, mbo̍ dīmūl nda̍ le̍ mā kɔ̍ di̍mūl Va̍si̍tā la̍a̍ ndɔ̄, mbō wōūnu̍ŋ mɔ̍si̍l ndɔ̍ lēmāsāa̍ mbō hīŋ ndu̍ lāchī. Māsā Bɛ̍ndōo̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ ndu̍ o̍o̍ ye̍e̍ma̍ mī ndu̍ o̍o̍ chɔ̍m pūa̍a̍ ndūa̍a̍ wa̍lla̍, a̍ mīālāā o̍ yo̍o̍ŋgu̍ wa̍, mɛ̄ɛ̍ kpɛ̍ la̍a̍ ndɔ̄ ndu̍ o̍o̍ na̍ŋ yɛ̍. Ndu̍yɛ̍, nāŋɔ̄ɔ̍ pīla̍ Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā ndu̍ o̍o̍ na̍ŋ ni̍.

¹² Kɛ̍ mɛ̄ɛ̍ pūa̍a̍ ha̍ā kɔ̍ di̍mūl Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā nyɛ̄ Māsāa̍ Sa̍a̍si̍ī o̍ di̍mi̍ wo̍, mbo̍ kɛ̄ɛ̄ le̍ hūnɔ̄ɔ̍. O̍ ko̍ŋ, mi̍ sūɛ̍i̍ he̍ī ī tɛ̄ɛ̄mbūū māsāa̍ kɔ̄l ta̍u̍, ndu̍yɛ̍, mbo̍ dūāūnu᷄ŋ tu̍mbe̍ o̍ ka̍lā ka̍lā.

¹³ Ndu̍yɛ̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ yɛ̍, nyɛ̄ o̍ nyɛ̍ wa̍ a̍ sāwāa̍ o̍kɔ̄ɔ̄, mbo̍ wā a̍ sūɛ̍i̍ yāmɛ̍ī kīālāā o̍kɔ̄ɔ̄, lɔ̍ɔ̍pa̍ mi̍ ndu̍ o̍o̍ to̍sa̍ nyɛ̄ o̍ nyɛ̄ lēni᷄ŋ, mɛ̄ɛ̍ mī ndu̍ o̍o̍ ve̍e̍lu̍ wānāā ndūāā si̍lāa̍ ā nda̍ a̍a̍ si̍nā a̍ sɔ̄ɔ̍ŋ lāsāwa᷄ŋ o̍kɔ̄ɔ̄ nyɛ̄ kɛ̄ndɛ̄ kɛ̍ndɛ̄ wa̍, mbō nyūna̍ nda̍ a̍ mu̍ŋ o̍kɔ̄ɔ̄.

¹⁴ Ndu̍yɛ̍, wānāā ndūāā si̍lāā kāŋ, nda̍ cho̍ ha̍ā ni̍. Kāāsɛ̍nā, a̍ Sɛ̍tāā, a̍ A̍di̍ma̍tā, a̍ Ta̍a̍sī, a̍ Mɛ̍lu̍ɛ̍sī, a̍ Māāse̍nā, a̍ Mɛ̄mu̍kāŋ. Ndu̍yɛ̍ wānāā ŋɔ᷄mmɛ̍ūwa̍ ha̍ā, nda̍ wa̍ wāŋ bɛ̄ndūāā lēlɛ̄ŋnda̍ le̍ lɛ̄ŋnde̍ Pa̍a̍sīāā le̍ŋ, a̍ lɛ̄ŋndē Mi̍dīāāle̍ŋ ni̍. Ndu̍yɛ̍ vɛ̍lɛ̄, nda̍ wa̍ wāŋ bɛ̄ndūāā lēbōlla̍ o̍ māsāle̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ le̍ŋ ni᷄ŋ ni̍, nda̍ wa̍ a̍ māsāa̍ kpɛ̍ɛ̍lūŋ ni̍.

¹⁵ Mi̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ ve̍e̍lū pūa̍a̍ ŋɔ̍mmɛ̍ūwa̍ ha̍ā, mbo̍ dīmūl nda̍ āā, “I̍ ve᷅m bu̍ɛ̍i̍yāā nīa̍a̍ le̍ mā kɔ̍ ve̍e̍lū Va̍si̍tā la̍a̍ ni̍ mbō hīŋ, kɛ̍ Va̍si̍tā tu̍si̍ŋ o̍ dīōm nūu̍ bɛ̄ŋgu̍ mbō hīŋ te̍. Le̍la̍ŋ, ō yɛ̄ɛ̍nɛ̍ sāwa̍ nāa̍ lēlɛ̄ŋndo̍ dīmi̍ yɛ̍ a̍ sūɛ̍i̍ wa̍ā le̍nde̍ o̍kɔ̄ɔ̄?”

¹⁶ Mi̍ Mɛ̄mu̍kāŋ lo᷅ o̍ ko̍ŋ mbo̍ dīmūl ndu̍ āā, “Fāllo̍, ō cho̍ ko̍ nu᷅m te̍ Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā o̍ tu̍si̍ si̍ɔ̍mbu̍la̍ŋ nda᷅ŋ tē. Wāŋ bɛ̄ndūāā lēlɛ̄ŋnda̍ a̍ lɛ̄ŋnde̍ŋ kpo̍u̍ o̍ tu̍si̍ si̍ɔ̍mbu̍la̍ŋ nda᷅ŋ ni̍.

¹⁷ Nyɛ̄ o̍ to̍sa̍ ho̍ō wo̍, te̍ wāŋ lāāndūa̍a̍ cho̍ o̍ lɛ̄ŋnde̍ŋ nde᷅ŋ ni᷄ŋ nda̍ ā tūēī ndi̍ pɛ̍, ā ve᷅ lɛ̍ ni̍ŋ pi̍a̍a̍ndāā ndāa̍ lēbɛ̄ɛ̄ ke᷅ le̍. Ā chō wā pīāāndāā ndāa̍ dīmūllo̍ āā, ‘Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ o̍ ve̍e̍lu̍ wɔ̄ Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā mbo̍ kɛ̄ɛ̄ le̍ kɔ̄la̍ŋ, kɛ̄lɛ̄ŋgāā ni᷅ŋ te̍ na̍a̍.’

¹⁸ Na̍a̍ wānā o̍ wāna̍ cho̍ nu̍m wa̍llo̍ o̍ bā bɛ̄ŋgu̍ o̍ māsāle̍ nu̍mnde̍ŋ ni᷄ŋ, tūēīyɔ̄ɔ̄ lāāndāā nāa̍ chō nu̍a̍ā a̍ sūɛ̍i̍ he̍ī o̍kɔ̄ɔ̄ wo̍, pa̍āle̍ cho̍ bɛ̍ɛ̍ de̍lɔ̄ɔ̄ le̍ mā kāndu̍ na̍a̍ tɛ̄ɛ̄nda᷄ŋndo̍. Ā chō kāndɔ̄ɔ̄ na̍a̍ pɛ̄ɛ̄sīa̍a̍ su̍ŋ su̍ŋ, ndu̍yɛ̍ ā nɔ᷅ lɛ̍ ni̍ŋ le̍bɛ̍ɛ̄ le̍ na̍a̍ le̍, o̍ ko̍ŋ, mī sɛ̄ɛ̄ŋgi̍āŋnda̍ŋ lā pīɔ̍l pīāāndūa̍a̍ a̍ lāāndūa̍a̍ tɛ̄ɛ̄ŋ.

¹⁹ Le̍la̍ŋ, tē ō bɛ̄ndā pɛ̍ fāllo̍, mɛ̄ɛ̍ dɔ̍u̍ sa̍wāa̍ māā chɔ̍ŋ a̍ hāū, Wɛ̄ɛ̄ŋndo̍ Va̍si̍tā o̍ fu̍lā lɛ̄ nu̍m o̍ hɔ̄l te̍. Ndu̍yɛ̍, mā po̍o̍nyi̍a̍a̍ sāwāa̍ ho̍ō o̍ yāu̍ sāwa̍ lēlɛ̄ŋndo̍ ni᷄ŋ Pa̍a̍sīāā, a̍ Mi̍dīāā, le̍ chɔ̄mndo̍ māā nyɛ̄ ŋ̄ dīmi̍ wo̍, a̍ fe̍ŋāŋ le̍cho̍o̍ le̍. O̍ ko̍ŋ kɔ̍ɔ̍lī, mā to̍fa̍ wānā la̍nɔ̍ che᷅le̍ŋ o̍ bɛ̍nda̍ mbo̍ hīāū ndu̍ wo̍ mā mi̍ŋgi̍ ndu̍ o̍ fōōfo̍ ndɔ̄ɔ̍, mbō sīmnu᷄ŋ la̍nɔ̍ɔ̍ māsā bɛ̍ndōo̍ kpo̍u̍.

²⁰ Ndu̍yɛ̍ o̍ ko̍ŋ kɔ̍ɔ̍lī, mā ma̍l ki̍i̍la̍a̍ nu̍mnda̍ mā bālu̍ yōndāa̍ o̍ lɛ̄ŋnde̍ŋ nde᷅ŋ ni᷄ŋ kpo̍u̍, a̍ sāwa̍ ŋ̄ dɔ̄ū ho̍ō wo̍ o̍kɔ̄ɔ̄. Ko̍ŋ cho̍ tōsā mi̍ wāŋ lāāndūa̍a̍ o̍ lɛ̄ŋnde᷅ŋ ni᷄ŋ kpo̍u̍ mā wa̍ pīāāndāā ndāa̍ bɛ̄ɛ̄le̍ŋ kīo̍o̍, pīāāndāā tāmbɛ̍i̍ ni̍, ā sūlāā ni̍.”

²¹ Mɛ̄ɛ̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ nda̍ wānāā ndūāā bɛ̍ndūa̍a̍ ā tūēī nyɛ̄ Mɛ̄mu̍kāŋ o̍ di̍mi̍ wo̍, nda̍ kpo̍u̍ ma̍ hɛ̄na᷄ŋ a̍ kɛ̄ɛ̄sīāā o̍ kɛ̍ɛ̍si̍a̍a̍ ho̍ō wo̍. Ndu̍yɛ̍, mi̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ o̍ to̍sā mɛ̄ɛ̍ Mɛ̄mu̍kāŋ o̍ di̍mi̍ yɛ̍.

²² Mi̍ Māsāa̍ Sɛ̍sɛ̄ɛ̄ o̍ po̍o̍nyīāā yāu̍la̍ŋ mbo̍ yɔ̄ŋ nda̍ŋ o̍ būŋgāŋ ndɔ̄ɔ̄ŋ yɛ̍ yɔ̍ŋ ni᷄ŋ kpo̍u̍, būŋgɛ̄ī o̍ wa᷅ ko̍ po̍o̍nyīāllo̍, ō pōōnyīāl nda̍ o̍ sɔ̄ɔ̍ŋ ndāāŋ ma̍ŋgāla᷄ŋ ni᷄ŋ, a̍ mɛ̄ɛ̍ nda̍ pōōnyīāā yɛ̄. Mbo̍ dīmī o̍ yāu̍la̍ŋ ni᷄ŋ māā wāŋ pīāāndūa̍a̍ nda̍ nɔ̍ kpāāyāa̍ chīɛ̄īlā ndāla̍ŋ chōo̍ ni̍, māā nyɛ̄ o̍ nyɛ̄ nda̍ dīmi̍ pɛ̍, ndu̍ nɔ̍ le̍ wāa̍ ni̍.