Àpɔ́sò 16 - Ɓǎsɔ́ɔ̀ Báɓòɔ̀

Tímétè kè Pɔ́ɔ̀ ɔ kè Sáɖè naìn mú

¹ Sɔ̀ìn ɓóɛ gboɛɛ, Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè mu ma ɖé Dɔ́ɓè-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ kè Ɖísàɖà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú ɖekè. Ɖeín-nà-nyɔ̀ ɖò nì ma ɖé Ɖísàɖà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú, ké ɔ nyɛ́nɛ́ mɔ̀ ma Tímétè. Ɔ mɔ̀ ma Júù-màà ɖò ɓɛ́ ɔ taɓa ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ hwìɖǐǐɛɛ dyú, kɛɛ ɔ ɓǎ mɔ̀ ma Gíɖíì-nyɔ̀.

² Ɔ nyɛ́nɛ́ín-nyɛ̀nɛ̀ nì ma cɔ́cì-nyɔ̀ ɓě ɓɛ́ wa nì ma ɖé Ɖísàɖà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ kè Àkónìà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ múɛɛ wĩín.

³ Pɔ́ɔ̀ mɔ́ ɓɛ́ ɔ kè Tímétè ké ma mú naìn. Ɔ jèɛɛ, ɔ kpɔ̃ ma ɔ, ké ɔ ɖáɓá ma ɔ sàà. Ɔ nyuɛ ma náa ɓó Júù-nyɔ̀ ɓě nì ma pá ɓěɔ̀ múɛɛ jè, sepóɛɖé wa séín dyuòɛ̀ ma dyí kà ɓɛ́ Tímétè ɓǎ mɔ̀ ma Gíɖíì-nyɔ̀ kɛ.

⁴ Wa nì ma sɔ̀ hwɔɖɔ ɖò mú mu hwɔɖɔ ɖò mú nyuɛń. Ké ɖɛ ɓě ɓɛ́ àpɔ́sò ɓěɔ̀ kè cɔ́cì-nyɔ̀ vɛ̀nɛ̀ ɓě nì ma ɖé Jùɖúsɛ̀ɖɛ̀ìn-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ múɛɛ ɖǎ ma kà gbɔ poɛɛ, wa tɛ̀mɛ̀ìn ma cɔ́cì-nyɔ̀ ɓěɔ̀ mɔ̀ùn dyí, ɓɛ́ wa mɔ̀ùn ké ma wa dyi kpɔ̃ ɖekè.

⁵ Púɛɛ, cɔ́cì-nyɔ̀ ɓěɔ̀ nìǎ ma dyi kuɛń ɖé hwìɖǐǐ-taɓa-ɖɛ̀ ɓěɔ̀ mú, ké wa kpá ma kɔ̃ ɓó wé séín ɓaɖa.

Pɔ́ɔ̀ dyé dyí-tɛ̀mɛ̀ìn-ɖɛ̀ ɖò ɖé Tóɖóà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú

⁶ Ɓó tia ɓaɖaa, Zùù Hwɛ̀ǐn-hwɛ̀ǐnɔ̀ po ma Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè ɔ kè Tímétè ɓɔ́í, ɓɛ́ wa ní kɔ̃̀ ɖà bɔ̃̌ nɔ̀mɔ̀ dyíinɔ̀ cɛ̃ ɖé Ésìà-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃. Ɔ jèɛɛ, wa mùìn ma ɖé Fíɖíjìà-ɓòɖòɔ̀ kè Gàɖézìà-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃.

⁷ Ti wa ɖǎ ma Másìà-ɓòɖòɔ̀ bũ̌in xwɛ̃́ìn nyɛɛ, wa vɔ̃ ɓɛ́ wa ké ma ɖé Bìtínìà-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃ mu, kɛɛ Jízɛ̀ɛ̀ Zùùɔ̀ se ma wɔ̃́ ɓɛ́ wa ké ma ɖé mu.

⁸ Ɔ jèɛɛ, wa cɛ̃̀ìn ma Másìà-ɓòɖòɔ̀ mú, ké wa mu ma ɖé Tóɖóà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú.

⁹ Ɓó máaún wɛ̃ɛ, Pɔ́ɔ̀ dyé ma dyí-tɛ̀mɛ̀ìn-ɖɛ̀ ɖò. Ɖé dyí-tɛ̀mɛ̀ìn-ɖɛ̀ɔ̀ múɛɛ, ɔ dyé ma Màsèdónìà-gàà ɖò. Ké gàaɔ̀ nyànà ma ɓó ɔ dyúa dyi, ké gàaɔ̀ nì ma ɔ ɓaàǔn, ké ɔ ɖá, “Péɖé dyóóɔ̀, ɓɛ́ m̀ ké nɔ̄ à gbo Màsèdónìà-ɓòɖòɛ̀ kɔ̃ dyi, ɓɛ́ m̀ ké à gbo kpá.”

¹⁰ Ti Pɔ́ɔ̀ ɖǎ ma dyí-tɛ̀mɛ̀ìn-ɖɛ̀ɔ̀ dyéɛɛ, wàɖà cá kɛɛ, à mɔ́ ma hwìè ɓɛ́ à ké ma Màsèdónìà-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃ kpa kɛɛ dyi, sepóɛɖé à poɛ̀n hwìɖǐi kà ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɖǎ à ɖá, ɓɛ́ à ké wa bɔ̃̌ nɔ̀mɔ̀ dyíinɔ̀ gbo cɛ̃ɛ.

Ɖíɖìà taɓa Gèɖèpɔ́ɔ̀ hwìɖǐǐ ɖé Féɖópà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú

¹¹ Ti Pɔ́ɔ̀ ɖǎ ma dyí-tɛ̀mɛ̀ìn-ɖɛ̀ɔ̀ dyéɛɛ, à sɔ̀ ma ɖé Tóɖóà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú dyí, ké à mùìn ma dyóóɔ̀ kɔ̃, ké à kpa ma hwìè cɛ̃̀ìn xwíníín ɖò, ké à nyini ma ɖé Sàmòtéɖésì-tòò-kpòɔ̀ kɔ̃. Wéɔ̀ nyɔ kɔ ma ɓó dyíɛɛ, à mu ma ɖé Nìápóɖè-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú.

¹² Ké ti à sɔ̀ ma ɓó dyíɛɛ, à mu ma ɖé Féɖópà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú. Hwɔɖɔ nìà kɛ mɔ̀ hwɔɖɔ vɛ̀nɛ̀ nì ma ɖé gbɛ̌ɛ̀ nìà kɛ mú, ɖé Màsèdónìà-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃ɛ. Wóɖóùn-nyɔ̀ ɓáún-ɓáún cĩ́ ma ɖé. À nyu ma wé gbɛ̀ǐ-gbɛ̀ǐ ɖé hwɔɖɔɔ̀ mú.

¹³ Ɓó Gèɖèpɔ́ɔ̀ fɔ̀-wèɔ̀ ɓaɖaa, à mu ma hwɔɖɔɔ̀ gmɔ-wɔ̃̀ɔ̀ píé, ké à mu ma ɖé ní vɛ̀nɛ̀ ɖò wĩín. À poɛ̀n ma hwìɖǐi kà ɓó mɔ̀ ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓaàìn-naín ɖò kɛ. Ké à kò ma ɓó dyi, ké à ɖú ma màa ɓě poìn ma ɓó dyíɛɛ gbo wùɖù kpàǐ.

¹⁴ Ké màa ɖò kɔ̃̀ nyɛ́nɛ́ mɔ̀ ma Ɖíɖìà kɛɛ nì ma à wuɖu ɓěɔ̀ ɖùǔ gbo tòɛ̌n. Ɔ sɔ̀ìn ma ɖé Táɖàtádyà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú. Ɔ mɔ̀ ma ɖɔ dyéɖé ɖàɓàìn kpèɛ̀ kɛɛ peɖe-nyɔ̀, ké ɔ mɔ̀ ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓiè-nyɔ̀ ɖò. Bounɓoɔ̀ kaà ma ɔ hwòɖǒ-dyùàɔ̀, ɓɛ́ ɔ ké ɖɛ ɓě ɓɛ́ Pɔ́ɔ̀ nì ma kà cɛ̃iń nyɛɛ ɖùǔ gbo tò.

¹⁵ Ké à po ma ɔ kè ɔ ɓíɖí-gbǒ-xwíníín-nyɔ̀ ɓěɔ̀ níɔ. Sɔ̀ìn ɓóɛ gboɛɛ, ɔ ɓaà ma à, ké ɔ ɖá, “Ɓě dyiɛ hwìɖǐi poìn kà ɓɛ́ ḿ ɖǎ Bounɓoɔ̀ hwìɖǐǐ taɓa jɛ́ɛ́ kɛɛ ní, nìí, ɓě dyi, ɓɛ́ ɓě ké ɖé ḿ ɓíɖí-taún tã́ìn.” Ké ɔ nɛ́ ma à kɔ̃, ké à wɔ̃́ ma.

Wa po Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè kpɔɖɔ ɖeín ɖé Féɖópà-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ mú

¹⁶ Wé ɖòɛ̀ ɓaɖaa, ti ɓɛ́ à nì ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓaàìn-naínɔ̀ muɛń nyɛɛ, à kè gǐì-màà ɖò gmɔ̌ìn ma. Ɔ ɓéɖé ma dú-xwíníín-ɖɛ̀, ké ɔ po ma sɛ̀ɛ̀, ké ɔ sɛ̀ɛ̀-po-poɔ̀ nyuɛ ké ɔ wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ ɓěɔ̀ dyé ma wíɖí ɓáún-ɓáún.

¹⁷ Ké ɔ sí ma à kè Pɔ́ɔ̀ kíɖíí, ké ɔ dyà ma mú pánáa, ké ɔ ɖá, “Nyɔ ɓě nìà kɛ mɔ̀ Ɖɛɓíɔ́ɔ̀ gbo-nì-nyɔ̀ ɓě, ké waà bɔ̃̌ ɓěɔ̀ ɓá pó-pó-hwìèɔ̀ jè dyí.”

¹⁸ Ké ɔ nyu ma ná ɖɛ nìà kɛ ɓó wé ɓáún-ɓáún xwíníín, ké Pɔ́ɔ̀ seɛ ma hwòɖǒ kùɛ̀n ɓɛ́ìn ɖe. Ké ɔ cɛ́ɛ̀ ma xwa, ké ɔ cɛ̃ɛ ma ɖɛ nì ma kà màaɔ̀ dú xwíníín nyɛɛ gbo, ké ɔ ɖá, “Ḿ cɛ̃ɛ m̀ gbo ɖé Jízɛ̀ Kɛ́ɖɛ́ìɛ̀ nyɛ́nɛ́ɔ̀ múɛɛ, sɔ̀ ɔ mú.” Ké ɔ sɔ̀ ma ɔ mú ti dyúáɖòɔ̀ mú.

¹⁹ Ti màaɔ̀ wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ ɓěɔ̀ dyéɛ ma kà ɓɛ́ ɖɛ wa dè ma hwòɖǒ kɔ̃, ɓɛ́ wa ké ma kà wíɖí dyéɛɛ ɖǎ ma muɛɛ, púɛɛ, wa kpɔ̃ ma Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè, ké wa kpa ma wa jiɖiɛ ɖé hwɔɖɔɔ̀ píé hwòɖǒǔn, dɛ̀ ɓɛ́ hwɔɖɔɔ̀ wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ ɓěɔ̀ nì ma kɛ.

²⁰ Ti wa ɖǎ ma wa tɔ̀ɔ̀-ɓìɔ̀ ɓěɔ̀ dyúa dyà kɛɛ, wa ɖá, “Gàa ɓě nìà kɛ nì à hwɔɖɔɔ̀ fũ̀à-fṹá nyùɛ̌n mìɔ. Wa mɔ̀ Júù-nyɔ̀ ɓě,

²¹ ké kpeɖe ɓě ɓɛ́ wa nìà nyɔ tɛ̀mɛ̀ǐn nyɛɛ, ɔ se dyíin nɔ̀mɔ̀ ɓɛ́ à mɔ̀à Wóɖóùn-dyù ɓěɛɛ ké wa dyi kpɔ̃, ɓɛ́ à ké wa nyu.”

²² Ké nyɔ kúɖúú ɓěɔ̀ poìn ma dyí, ɓɛ́ wa ké ma Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè gbà-kà nyu. Ké tɔ̀ɔ̀-ɓìɔ̀ ɓěɔ̀ fáìn ma Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè ɖɔún dyi, ké wa zà ma wa wuɖu kɔ̃, ɓɛ́ wa ké wa ɓà-cù ɓàɖàìn.

²³ Ti wa ɖǎ ma wa ɓaɖa mìɔ kɛɛ, wa po ma wa kpɔɖɔ ɖeín, ké wa cɛ̃ɛ ma kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ gbo, ɓɛ́ ɔ ké ma wa dyí gmɔ̀ kóɖó-kóɖó.

²⁴ Ɓó wuɖu nì kà kɛ jèɛɛ, kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ po ma wa ɖé kpɔɖɔɔ̀ gbɔ, ké ɔ po ma wa gbòò ɓo.

²⁵ Ké ɓó máaún hwuɖu hwìɛ̀ǐn nyɛɛ, Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè nì ma ɓaàǔn, ké wa nì ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ gbo ɓèɖèɛ̌n. Ké kpɔɖɔ-ɖeín-nì-nyɔ̀ ɓěɔ̀ nì ma wa ɖùǔ gbo tòɛ̌n.

²⁶ Wàɖà cá kɛɛ, ɓóɖó-kpàà zi ma dyi túòɛ̌n mìɔ. Ɔ jèɛɛ, kpɔɖɔɔ̀ hìɖì-kpà ɓěɔ̀ túò ma dyi. Ké gbǒɔ̀ wɔ̃ ɓěɔ̀ kaà ma wàɖà cá, ké dyɔ̀ɔ̌ ɓě nì ma nyɔ séín ɓěɔ̀ bũ̌in nyɛɛ buɛ̀ ma.

²⁷ Ti kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ wóɖó ma nyíɔún wɛ̃ɛ, ɔ dyéɛ kà kpɔɖɔɔ̀ wɔ̃ ɓěɔ̀ ɖǎ ma kaà kɛ. Ké ɔ zà ma ɔ gàsíàɔ̀ kpaɖaún, ɓɛ́ ɔ ké ma ɔ mìɔùn ɖáɓá, sepóɛɖé ɔ ɖáìn kpɔɖɔ-ɖeín-nì-nyɔ̀ ɓěɔ̀ ɖǎ ma xwáɖáún kpá.

²⁸ Kɛɛ Pɔ́ɔ̀ páná ma mú, ké ɔ ɖá, “Ɓɔ́ m̀ mìɔùn ɖɛ gbà ɖò bũ̌ nyuɛ. À séín nì nɔ̄ ke.”

²⁹ Ké kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ ɖá ma nyɔ ké ma ɔ ce ɖò gbo dyà kɛ. Ké ɔ kpa ma ɖé Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè gbo peɖeɛ. Fã̀à nyuɛ ké ɔ nì ma tɛɖɛiń, ké ɔ ɓùɖùìn ma wa ɓo zɔ̃̌.

³⁰ Ké ɔ síìn ma wa píé, ké ɔ diè ma wa dyi, ké ɔ ɖá, “Ɓɔ̌ɔ̀ ɓě, ɖɛ́ ḿ mɛ nyu, hwɛ̀ ɓɛ́ ḿ ké póɛ́?”

³¹ Ké wa ɖá, “M̀ mɛ taɓa Bounɓo Jízɛ̀ hwìɖǐǐ, ké m̀ kè nì ɓíɖí-gbǒ-xwíníín-nyɔ̀ ɓěɔ̀ mu póùn.”

³² Ké wa cɛ̃ ma Bounɓoɔ̀ bɔ̃̌ nɔ̀mɔ̀ dyíinɔ̀ kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ kè nyɔ séín ɓě nì ma ɖé ɔ ɓíɖí-gbǒ xwíníín nyɛɛ gbo.

³³ Ɓó máaún-hwùɖù dyúáɖòɔ̀ xwíníín nyɛɛ, kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ kpa ma Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè, ké ɔ dèɖè ma waà ɓaɖa-bɛ̃̀ ɓěɔ̀ dyíin. Ké ɔ kè ɔ nyɔ séín ɓěɔ̀ kpá ma níɔ wàɖà cá.

³⁴ Ké ɔ kpa ma Pɔ́ɔ̀ kè Sáɖè ɖé ɔ ɓíɖí-gbǒ zɔ̃̌, ké ɔ nyí ma wa ɖii-ɖɛ̀. Ké ɔ kè ɔ ɓíɖí-gbǒ-xwíníín-nyɔ̀ séín ɓěɔ̀ kpá ma múàǔn, sepóɛɖé wa ɖǎ ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ hwìɖǐǐ taɓa jè.

³⁵ Ti zɔ̃ ɖǎ ma zɔ̃ɛɛ, tɔ̀ɔ̀-ɓìɔ̀ ɓěɔ̀ ɖoɓo ma sójà ɓě ɖé kpɔɖɔɔ̀ ɖeín, ké wa ɖá, “Ɓě táà gàa ɓěa dyi, ɓɛ́ wa ké mu.”

³⁶ Ké kpɔɖɔɔ̀ dyí-gmɔ̀-nyɔ̀ɔ̀ cɛ̃ ma ɖɛ ɓě ɓɛ́ sójà ɓěɔ̀ cɛ̃ ma kà kɛɛ Pɔ́ɔ̀ gbo, ké ɔ ɖá, “Tɔ̀ɔ̀-ɓìɔ̀ ɓěɔ̀ ɖǎ nyɔ tò, ɓɛ́ ɓě ké ɓě ɖɛ mu. Ɔ jèɛɛ, ɓě sí, ɓɛ́ ɓě kéá múà mú mùìn.”

³⁷ Kɛɛ Pɔ́ɔ̀ cɛ̃ɛ ma sójà ɓěɔ̀ gbo, ké ɔ ɖá, “À mɔ̀ Wóɖóùn-dyù ɓěɛɛ, wa se à zaa kpɔ̃̀ìn, ké wa ɖǎ à ɓaɖa ɓó nyɔǔn séín ɓěɔ̀ dyúa, ké wa ɖǎ à kpɔɖɔ ɖeín po. Kɛɛ kàǔn wɛ̃ɛ, wa mɔ́ ɓɛ́ wa kéá à kúmú sɛ́ɖɛ́-kàà? Hée, wa mìɔùn mɛ dyi, ɓɛ́ wa ké à píé síìn.”

³⁸ Ké sójà ɓěɔ̀ mu, ké ɖɛ ɓě ɓɛ́ Pɔ́ɔ̀ cɛ̃ ma kà wa gboɛɛ, wa cɛ̃ɛ ma tɔ̀ɔ̀-ɓìɔ̀ ɓěɔ̀ gbo. Ké ti wa mɔ̀ùn wɔ̃́ɔ ma kà ɓɛ́ nyɔ ɓěɔ̀ mɔ̀ ma Wóɖóùn-nyɔ̀ ɓěɛɛ, púɛɛ, wa fɛ̃̀ìn ma cá.

³⁹ Ɔ jèɛɛ, wa mu, ké wa nyí ma wa gɔ̃̌. Ké wa síìn ma wa píé, ké wa ɖá, “Ɓě sɔ̀ǎ wɛ́ɛ nɔ̄ hwɔɖɔɛ̀ mú.”

⁴⁰ Ɔ jèɛɛ, wa sɔ̀ ma kpɔɖɔɔ̀ ɖeín, ké wa mu ma ɖé Ɖíɖìà ɓíɖí-taún. Ké ti wa dyé ma wa ɖíí cɔ́cì-nyɔ̀ ɓěɔ̀ ɖéɛɛ, wa po ma wa kpéí. Hwɛ̀ ké wa sɔ̀ ma ɖé hwɔɖɔɔ̀ mú.