Markus 14 - Núúboòd Gú'dúgke Puu Sambə́ Nwɔŋú bìá

Gààd bəd bə̀ dúg gú', bɔ̀b Yéésù ko'ǹmbìá

¹ Kàanyée gə́, nyɛ́d sɛŋ iira, Paska, bít nyàm aa bə̀ líí bə̀rɛ́d aa inváàndo rú gá rə, dákíìn wə́ə́nàá. Láŋsə́ gààd bəd, kə̀ nɛ̀n indaŋ̀mbə̀ bəd tá, bə̀ sàà nɛɛ̀n aa bə̀ dá Yéésù ko'ǹ dú dìímsə̀ní roó, bɔ̀b oò bə̀ lo'ǹmbìá.

² Kàanyée gə́, ìì gám boò bòdba, bə̀ bàà: «Báà ko'ǹnə̀ wálke nyàmú sí. Síngə́, nɛ́b zùúm dá nə́gə̀d kíìn zá'ǹ kə̀ obə́n da.»

Nɛɛ̀n aa nɛ́ŋ kéèndo nə́ŋ̀ tùŋ Yéésù urdi kílə́m yíləsú roó

³ Kàanyée gə́, Yéésù tə́ Betaniya bìlú, Simon gərə́ váàn kàrú. Sɛŋ aa ìì tə́ inlíìnmbə̀ líìn də, nɛ́ŋ kéèndo nə́ŋ̀ yaà wə́ə́ yàá. Ɛ̀mà kə̀ bùn aa bə̀ kùd kə̀ albatre bəŋ də naú, nyííà kə̀ urdi aa bə̀ kùd kə̀ téé aa bə̀ dɛ̀d nard roó, dùm oòrə nwuukè gbàákù. Nɛ́ŋ kéèndo aarə, wɔ̀b urdi bùn doó, tùŋ urdi də Yéésù yíləsú.

⁴ Nɛ́b kam boò tə́ŋú, dìì ìì mà' nɔ̀má, ìì bàà: «Yɛɛ̀lǹmbə̀ urdi aa tɛdńní gə́, dá níì gbá'ǹ gú?

⁵ Dáà gə́l lɛ́b urdi aaì ba' zùúm, bít pii nɛ́b búúd bə̀ bəd ba' rəì gə́, dáù kíìn gbá'nàá!» Bít ìì mà' nɔ̀m kə̀ wàà kéèn doó.

⁶ Kàanyée gə́, Yéésù bàà: «Ìì dààù kàaní! Kə̀ níìbə̀ íí tə́ù taà vɔgə̀l gú? In aa mà' mə́ yérə, tə́ sɔ̀ɔ̀ní.

⁷ Íí tə́ kə̀ nɛ́b búúd bə̀ bəd tá, sɛŋ gə́ kóólé, íí dá bə̀ kíìn báàn sɔ̀ɔ̀nkè ma'ǹmbìá, sɛŋ aa íí í' rə gə́ kóólé. Zá máá gə́, mə́ kùm kə̀ aí tə́ sɛŋ gə́ kóólé gá.

⁸ Oò gə́, mà' in aa bán doó. Bə́ŋ̀ sɛŋ ləə̀nmbə̀ mə́ wə́ə́ sé, oò gə́, yaà sáŋ mə́ val kílə́m yàá.

⁹ Mə́ tə́ ii kíìn baanàá, aarə nwɔŋ sɔ̀ɔ̀ná, zɔ̀ŋ aa bə̀ dá Nwɔŋ Puu Sɔ̀ɔ̀nkè baàn bə zɔ̀ŋə yɛ́b bərə gə́ kóólé, nɛ́ŋ kéèndo aa insɔ̀ɔ̀n aa mà' yée, sèl bə̀ dá taà zá'nàá, bít bə̀ dá taà gámàá.»

Yudas gə́l lɛ́b Yéésù ra

¹⁰ Kàanyée gə́, Yudas nɛ́ŋə̀ aa bə̀ dɛ̀rə̀ Iskariyot, nɛ́b sáànmbə̀ bəraa kób zè iirə tə́ŋə́ rə, ɛ̀m dáá bɔ̀b láŋsə́ gààd bərá, kò' bəǹ dá bə̀ Yéésù piìn nɛɛ̀n tɛ́mú.

¹¹ Zɔ̀ŋ aa bə̀ kìì nwɔŋ aa kàan ní, tɛ́m boò nyìì kə̀ làmkè gbàákù. Bə̀ bààù gə́, bənə́ dáánnə́ù ba' piinàá. Sɔ̀d sɛŋ də bəní, Yudas sàà kpaŋ̀ aa bɔ̀b dá bə̀ kə̀ Yéésù ko'ǹ lɛ́bm̀ doó.

Yéésù tùm nɛ́b sáànmbə̀ oò bəd iira, dá boò wúú wálke vúgǹmbə̀ Misra yɛ́b bə bə̀ gbèrá

¹² Nyàm éèn də̀gə̀ də̀gə̀ bə̀ aa ìì líí bə̀rɛ́d aa inváàndo rú gá rə ba, bə̀ wél taà bɛ̀rə̀ yɛb Paska bə̀ roó. Nɛ́b sáànmbə̀ bəd dɛ̀d Yéésù: «Ń í' dá báà wúú n Paska gbèd də bínì gú?»

¹³ Yéésù tùm nɛ́b bəd iira boò tə́ŋú, bàà bə̀: «Ɛ̀m dááì pìì bìlú. Ɛ̀m íí dáráàn sáŋ̀ kə̀ nɛ́ŋə̀ nə́ŋ̀ dá wəl nyiŋə̀ pa'ǹ yílú.

¹⁴ Ligə̀ aa ɛ̀m dáráàn piìn dú rə, pìì ìì bàgə̀ bòórú. Ìì bàà nɛ́d ligə̀ bə̀ rə: ‹Nɛ̀n bàà' Wúl bàgə̀l déè bəǹ dá taà Paska gbèd líìn dú, kə̀ nɛ́b sáànmbə̀ bəǹ bəd tə́ gú?›

¹⁵ Oò kɔ̀ dá ii wúl bàgə̀l gbà'á i'ǹ tə́ wúl ɔ̀d nə́ŋ̀ yílú. Kùd bə̀ zíg in bərì kóólé rú wərà. Ìì wúú bə́ wálke vúgǹmbə̀ Misra yɛ́b bə bə̀ gbèd də rú wərà.»

¹⁶ Nɛ́b sáànmbə̀ oò bəd bə̀ ɛ̀m kúnú, dáá bə̀ pìì bìlú, ìì bɔ̀b in bəd kóólé kìínmbə̀ nɛɛ̀n aa Yéésù bàà bə̀ rə kíni. Bít bə̀ wúú taà Paska gbèd wúl lə rú.

¹⁷ Nyàm pìì gə́, Yéésù yaà wə́ə́ taà kə̀ nɛ́b sáànmbə̀ oò bəraa kób zè iirə rə tá.

¹⁸ Sɛŋ aa kùm bə̀ tə́ gbèd líìn də, Yéésù bàà: «Mə́ tə́ ii kíìn baanàá, aarə nwɔŋ sɔ̀ɔ̀ná, nɛ́ŋə̀ nə́ŋ̀ zɔ̀ŋə nɛ́b aa íí tə́ gbèd líìn kə̀ máá tə́ yée tə́ŋú, kò' dá mə́ sə̀n lɛ́bàá.»

¹⁹ Nwɔŋ aa yée, nwuu nɛ́b sáànmbə̀ oò bəd tɛ́m yàá. Bə̀ pììù dɛdǹmbə̀ nə́ŋ̀ nə́ŋ̀: «Máǹ máá géè?»

²⁰ Yéésù kè' í' bə̀, bàà: «Nɛ́ŋə̀ nə́ŋ̀ íí kób zè iirə yée tə́ŋú, nɛ́ŋə̀ aa tə́ nɛɛ̀n páàn gbèd magə̀rə́ kə̀ máá tə́ rə, dá mə́ sə̀n ko'ǹ lɛ́bàá.

²¹ Nɛ́ŋə̀ aa bə̀ dɛ̀rə̀ Nɛ́ŋ Váàndo Wàà rə, val dáù kíìn ko'nàá, kìínmbə̀ bád bə̀ dàà Núúboòd Gìdńnú, oò yílə́ rə kíni. Zá búúd tə́ màn aa lɛ́b Nɛ́ŋ Váàndo Wàà rə yílú! Aa dá sɔɔ̀n də gə́, dáà boò lɛ̀bə̀ sí má.»

Gbèd Gìdńná

²² Kàanyée gə́, sɛŋ aa ìì tə́ gbèd líìn də, Yéésù pà' bə̀rɛ́d, mɔ̀' Vɛnɛ́bá, wèè bə̀rɛ́d də kúnú, bít pii bə̀ gə́, bàà: «Ìì kè' kúnú, aarə si' mə́ra.»

²³ Bít pà' badn magə̀wà kɔ̀, mɔ̀' Vɛnɛ́bá, pii bə̀ kúnú, bít boò kóólé bə̀ nyəə kúnú.

²⁴ Bít bàà bə̀: «Aa yée nyɛ̀lə́m máá bə̀ aa Vɛnɛ́b gám dúgà kə̀ gú' roó, za' nɛ́b zùúm bəd bòórú.

²⁵ Mə́ tə́ ii kíìn baanàá, aarə nwɔŋ sɔ̀ɔ̀ná' mə́ nyəə badn aa sɔ̀ŋ gá. Nyàm aa yaà má badn puu nyəə̀n bə Vɛnɛ́b Gààrú rə, yaà dá wə́ə̀n zé.»

²⁶ Bòórú bə̀ nàà bəd náb núúboòrú bə̀ bəd gə́, bít vúgə́l bə̀ ɛ̀m bəd kɔ̀l aa Oliva nyìì bəd dìì bərə ba.

Yéésù bàà gə́, Piyɛr məə dá bəǹ kíìn daanàá

²⁷ Yéésù bàà nɛ́b sáànmbə̀ bəd: «Íí kóólé məə íí dá mə́ kíìn daanàá. Kàandə, Vɛnɛ́b bàà dàà tə́ oò núúboòrú: ‹Zìb má bɛ̀rə̀ yibə̀ kíìn lo'nàá, bít bɛ̀rə̀ bəd nùù bə̀ dá sa'ǹ zɔ̀ŋ gə́ kóólé.›

²⁸ Zá bòórú mə́ díímì gə́, éèn má sə̀n dáàn wə́ə̀n Galili yɛ́b bə kə̀ aíra.»

²⁹ Bít Piyɛr bààù: «Kóó nɛ́b bəd kóólé məə bə̀ dàànnì máá, máá gə́, məə mə́ dàà n gá.»

³⁰ Yéésù bààù: «Mə́ tə́ən kíìn baanàá, aarə nwɔŋ sɔ̀ɔ̀ná, nyà'aa tígə́l aa yée rú ní, bə́ŋ̀ kòòváàn dá nwɔɔ̀m sɛŋ iirə gə́, ám ní, ń dá baàn sɛŋ toora, bəǹ gàb mə́ sé.»

³¹ Kàanyée gə́, Piyɛr bàà kə̀ kpɛŋsɛ́l sɔ̀ŋ: «Kóó dáà val dá mə́ ko'ǹ tə́ kə̀ ám tə́ máá, baànmbə̀ mə́ gàb m síndə, mə́ bàà gá.» Bít boò kóólé, bə̀ bàà nɛɛ̀n də rú ní.

Yéésù tə́ Vɛnɛ́b nyɛɛ̀m zɔ̀ŋ aa bə̀ dɛ̀d Getsemane rə ba

³² Kàanyée gə́, zɔ̀ŋ aa dá bə̀ wə́ə́ zɔ̀ŋ aa bə̀ dɛ̀d Getsemane rə bə gə́, Yéésù bàà nɛ́b sáànmbə̀ oò bəd: «Ìì kùm zɔ̀ŋə, bɔ̀b mə́ tə́ Vɛnɛ́b nyɛɛ̀m dú.»

³³ Kàanyée gə́, Piyɛr ra, Yakuba kə̀ Yohana tá, bə̀ ɛ̀m kə̀ oò tá. Də́dǹ sɔ̀rə̀ ma'ǹmbə̀ gbàákù kə̀ tɛ́m nyágə́lke tá.

³⁴ Bàà bə̀: «Tɛ́m dìg mə́ tə́ val bìá. Ìì kùm zɔ̀ŋə, yid ìì lɛ́' si' sí.»

³⁵ Zá' ɛ̀m gbad númú zɔ̀gɔ̀ gə́, pí' yɛ́b ba, nyɛ̀m Vɛnɛ́bá, bàà dákíìn ma'míìn gə́, búúd sɛŋ aa oò bɔ̀b bəǹ sí.

³⁶ Nyɛ̀m Vɛnɛ́b, bàà kə̀ aakíin: «Báá, in gə́ kóólé, ń dákíìn báàn ma'ǹmbìá. Pà' ǹ zá' búúd nwuukè aa máá númú yóo. Zá aa mə́ í' rə gá, aa ń í' rə oò ma'míìn sə̀ní.»

³⁷ Bít kidbírà nɛ́b sáànmbə̀ oò bəd sunú, yaà bɔ̀b bə̀ ləəmú, dɛ̀d Piyɛr: «Simon, ń tə́ ləəm ləənì? Ḿ bán kuùm nwáànmbə̀ galə̀ní, ba'wà nə́ŋ̀ní gá wa?

³⁸ Yid ìì lɛ́' si' sí, bít ìì nyɛ̀m Vɛnɛ́bá, bɔ̀b ìì pìì inzááke rú sí. Nɛ́ŋə̀ nwul gə́, nyìì tə́ kə̀ insɔ̀ɔ̀n ma'ǹmbìá, zá si' oò gə́, kə̀ kpɛŋsɛ́l naà sé.»

³⁹ Kidbíd dáá nyɛ̀m Vɛnɛ́b kìínmbə̀ nɛɛ̀n aa kíin nyɛ̀m də kíni.

⁴⁰ Bít kidbírà sɔ̀ŋ, yaà bɔ̀b bə̀ ləəmú. Ləəm núù kò' bə̀ì gbàákù. Bə̀ gàb nwɔŋ aa ìì dáù í'ǹ də sé.

⁴¹ Kidbírà sɛŋ toorúb də gə́, bít bàà bə̀: «Bə́ŋyée gə́, íí nɛ́b ləəm bə̀ ləə̀n bərá, ləə íí tə́ kíìn nyi'nì? Sɛŋ də́ŋ yàá! Bə́ŋyée gə́, ìì ɛ̀ga, bə̀ dá nɛ́ŋə̀ aa bə̀ dɛ̀rə̀ Nɛ́ŋ Váàndo Wàà rə kíìn ko'ǹ lɛ́bm̀ nɛ́b vaksə́ bəd nɛɛ̀n tɛ́mú.

⁴² Ìì zá' lɛgú, báà ɛɛ̀m kúnú, màn aa lɛ́b mə́ rə, wə́ə́ yàá.»

Nɛɛ̀n aa bə̀ kò' Yéésù rú roó

⁴³ Zɔ̀ŋ aa Yéésù tə́ nwɔŋ gáàm kàanyée gə́, nɛ́ŋə̀ nə́ŋ̀, nɛ́b sáànmbə̀ bəraa kób zè iirə rə tə́ŋú, bə̀ dɛ̀rə̀ Yudas, yaà wə́ə́ kə̀ nɛ́b zùúm tá. Bə̀ ɛ̀mà kə̀ yɛ́rə̀ bùúd bəd naú, kə̀ gbà' bəd tá. Láŋsə́ gààd bərá, nɛ̀n indaŋ̀mbə̀ bəd kə̀ dam bəd tá, bə̀ tùm bà sùnú.

⁴⁴ Màn aa lɛ́bə̀ rə, mɔ̀m bə̀ in nə́ŋ̀, bàà bə̀: «Màn aa yaà mə́ kú'ù naà rə, oòra kùmsə̀n màn aa íí í' roó. Ìì kò'ù kúnú, ìì ɛ̀mə̀ kíìn kə̀ naú, bít nwán ìì kùrə̀ kíìn sɔ̀ɔ̀nkè.»

⁴⁵ Zɔ̀ŋ aa dá wə́ə́ kíinní, ɛ̀m gbarà Yéésù sunú, bàà: «Nɛ̀ná!» Bít kú'ù naú.

⁴⁶ Kàanyée gə́, nɛ́b aarə ìì pig taà Yéésù nɛɛ̀n ba, ìì kò'ù taá.

⁴⁷ Zá nɛ́ŋə̀ nə́ŋ̀, nɛ́b bəraa wərə̀ rə tə́ŋú, sɔ̀m yɛ́rə̀ bùúd oòra, dùb və̀d láŋsə́ gààd gbà'á nɛ́d tù' bə̀ ma'ǹ túŋá.

⁴⁸ Yéésù bàà bə̀: «Íí ɛ̀mà kə̀ yɛ́rə̀ bùúd bərá, bít kə̀ gbà' bərá, bɔ̀b máá bə̀ yaàn ko'ǹmbə̀ kə̀ lííro nə́ŋ̀ kíin wa?

⁴⁹ Sɛŋ gə́ kóólé, mə́ tə́ kə̀ aí tá, mə́ sán nɛ́b bəd in láŋsə́ wúuú, bít íí kò' máà sé. Zá aarə bɔ̀b nwɔŋ aa bə̀ bád núúboòrú rə oò wə́ə́ kúnú.»

⁵⁰ Kàanyée gə́, nɛ́b sáànmbə̀ oò bəd kóólé, zá' bə̀ dààù, bít nùù bə̀ ɛ̀m kúnú!

⁵¹ Nɛ́ŋ váàndo nə́ŋ̀ bàgə̀ bòórú, bɛ̀ŋ gɔ̀' sisú. Kò' bə̀ kə̀rə̀ gə́,

⁵² làà lɛ́' gɔ̀sá, zá' nùù záání.

Yéésù tə́ fágə́nú, Kaifa númú

⁵³ Gùb bə̀ àà Yéésù láŋsə́ gààd gbà'á yiilú. Láŋsə́ gààd bərá, dam bərá, bít kə̀ nɛ̀n indaŋ̀mbə̀ bərá, boò kóólé, dá bə̀ wál wərà.

⁵⁴ Piyɛr dìì zɔ̀ŋ bùúd ba, bàg taà Yéésù ra, dá wə́ə́ láŋsə́ gààd gbà'á yiìl nuù zé. Kùm laa kàd ba, sóózè bəd tə́ŋú, tə́ laa u'nàá.

⁵⁵ Láŋsə́ gààd gbàád bəd kə̀ dam bəd wálke gbà'á tə́ kóólé, bə̀ sàà sedako gúsuúm bə̀ aa dá də́ŋ̀ Yéésù ko'ǹ lo'ǹmbə̀ roó, zá sàà bə̀ bɔ̀b sé.

⁵⁶ Kə̀ aakíin ní, nɛ́b zùúm bəd və̀d bə̀ lɛ́' gúsuúm bəd oò yílú. Zá gúsuúm bəraa bə̀ àà rə kóólé, lúŋ ɔ̀d gá.

⁵⁷ Nɛ́b kam zá' ìì mà'ù sedako gúsuúm bə̀ yílú, ìì bàà:

⁵⁸ «Bə́ kìì tə́ baàn: ‹Má láŋsə́ wúl aa nɛ́b bəd wə̀ə̀ sə̀n də kíìn wɔbàá, bít sɛŋ toorə gə́, má láŋsə́ wúl ɔ̀d nə́ŋ̀ wə'ǹ dí'nàá, aa nɛ́ŋə̀ nɛɛ̀n wə̀' sə̀n gá roó!› »

⁵⁹ Zá kóó kə̀ aa ìì bàà yée tə́ kóólé, ìì mà' sedako luùm nə́ŋ̀ní sé.

⁶⁰ Kàanyée gə́, láŋsə́ gààd gbà'á zá' dìì lɛgú, bít dɛ̀d Yéésù: «Ń kə̀ nwɔŋ nə́ŋ̀má ke'ǹ í'ǹmbə̀ nwɔŋ bəraa bə̀ gám ám yílə́ yée bə sínì?»

⁶¹ Zá Yéésù kùm dìímsə̀ní, kè' í'ù nwɔŋ nə́ŋ̀má sé. Láŋsə́ gààd gbà'á dɛ̀rə̀ sɔ̀ŋ, bít bààù: «Ń kùmsə̀n Nɛ́ŋə̀ aa Vɛnɛ́b aa káŋke bə́ bəd ɛ̀m oò səǹ də, tɔ̀bə̀ gààd kílə́m yílə́ reè?»

⁶² Yéésù kè' í' bàà: «Mə́ oòra, bít íí dá nɛ́ŋə̀ aa bə̀ dɛ̀rə̀ Nɛ́ŋ Váàndo Wàà rə bé'ǹ, dá kuùm Vɛnɛ́b kpɛŋsɛ́l bə̀ nɛɛ̀n váànú. Bít dáà ɛɛ̀mmà kə̀ zààmú, lɛgə́ poú.»

⁶³ Kàanyée ní, láŋsə́ gààd gbà'á kò' sèl gɔ̀' oò bərá, bít bàà: «Bə́ í' sedako ɔ̀d sɔ̀ŋ sé!

⁶⁴ Íí kìì nwɔŋ vaksə́ aa gám Vɛnɛ́b yílə́ rə yàá. Sèl íí bɔ̀b tə́ leè gú?» Boò kóólé, fág ìì kò'ù yàá, ìì bàà oò gə́, də́ŋì lo'ǹmbìá.

⁶⁵ Bít nɛ́b kam sɔ̀rə̀ sudn tó'ǹmbə̀ ba, oò bə̀ núù kágǹmbìá, oò bə̀ də'ǹmbə̀ kə̀ nɛɛ̀n gíìn bərá. Bə̀ bàà: «M̀ bàà màn aa zìb m doó.» Bít sóózè bəd bə̀ kè'ù dun kə̀ nɛɛ̀n kàd bərá.

Piyɛr bàà bəǹ gàb Yéésù sé

⁶⁶ Sɛŋ aa Piyɛr tə́ kuùm walə́ rə, bé' láŋsə́ gààd gbà'á kɔ̀'kíìn nə́ŋ̀ yaà wə́ə́ yàá.

⁶⁷ Bé' Piyɛr kùm laa kàd ba, tə́ laa uùn yée gə́, ɛ̀g wárə̀ zé kə́rə́m, bít bàà: «Ám kɔ̀ kùm ń sáá kə̀ Yéésù Nazaratu bìlú bə̀ tá.»

⁶⁸ Zá Piyɛr sɔ̀ɔ̀n kúnú, bàà: «Mə́ gàbə̀ sé, bít mə́ gàb nwɔŋ aa ń í' baànmbə̀ rə sé.» Bítsɔ̀ŋ, vúg kúnú, ɛ̀m táarú; bít kòòváàn nwɔ̀m kúnú.

⁶⁹ Zá kɔ̀'kíìn aarə bíd yaà bé'ù gə́, bàà zəg nɛ́b aa bə̀ dìì bəd wərə̀ rə sɔ̀ŋ: «Màn aa yée kɔ̀, nɛ́b aa ɔ̀d boò nə́ŋ̀á.»

⁷⁰ Piyɛr sɔ̀ɔ̀n sɔ̀ŋ. Záàn bòórú zɔ̀gɔ̀ gə́, nɛ́b bəraa kùm wərə̀ rə, bə̀ bàà Piyɛr nwɔŋ aa sɔ̀ŋ: «Ám kɔ̀ ń nɛ́ŋə̀ boò nə́ŋ̀ vɛ́nà. Kàandə, ń nɛ́ŋə̀ Galili yɛ́b bə bìá.»

⁷¹ Kàanyée gə́, Piyɛr nwɔ̀m iná, bàà: «Vɛnɛ́b oò dú' mə́ laarú, mə́ dùg tə́ gúsuúm gə́ roó! Mə́ gàb Nɛ́ŋ Váàndo aa íí tə́ nwɔŋ oò gáàm yée sé.»

⁷² Zɔ̀ŋ aa Piyɛr gám bɛ́' nwɔŋ aa gə́, kòòváàn nwɔ̀m gə̀b iirúb doó; bít Piyɛr sèlzá' nwɔŋ aa Yéésù bààù: «Kòòváàn dá nwɔɔ̀m gə̀b iirə gə́, bɔ̀b ń sɔ̀ɔ̀nì gə̀b toora, bəǹ gàb mə́ sé,» roó. Piyɛr vúgà wərə̀ kə̀ báŋ, yaà kpə̀ə̀ kúnú.