LUKI 5 - DEƲE NIINƐI

Ziizɛ kala dopo maa wũgitiɛ lilini

¹ Tei numaitiɛ te Ziizɛ maa ɣilini ba ga te Gala goi mɛni, é ɣɛni loni Gɛnɛsɛlɛ yiɛ walai laavɛ.

² É wɛlɛni ziɛ‐ɣa ŋee felegɔ va ziɛ laavɛ. Kɛ̀ ƃele‐vili beaitiɛ te wuloni sa te zu tiɛ ta ƃeleitiɛ maa wuo.

³ Tei Ziizɛ vilini kẽegi gila su é ga Saimɔ na dɔ, é boni Saimɔ ma ga nà kẽegi zu wulo kakei va ga ta wolo. É zei sa kẽegi zu é yɛ na é numaitiɛ ɣala bo.

⁴ Tei é ƃɔlɔni sa ga ƃɔɛ, é ɣɛni Saimɔ ma, “A li pelii zu wo ƃelei wu ga wo feza so.”

⁵ Saimɔ gaa woteni é ɣɛ ma, “Gá nu keea nu, gé ŋiivɛ mɔɔlɛzu gɛ́ lɛ ŋɛni ta nɛpɛ soni! Kɛ̀ è woi mavele ma, gà ƃelei wu.”

⁶ Tei te nii ɣɛɛni, feza kpulu kpakpa vilini ƃelei zu. Tei tɔwɔ sa ta ƃelei ɣɛni leve‐levesu gá,

⁷ te vaitiɛ te ɣɛni kẽegi zɔi zu te yee ɣɛɛni te ma taavɛ ga te va te ƃɔ te va. Te va sa te kẽegi felegɔ pɛ daa ʋe te vii sa te ɣɛ te yii ziɛi wu.

⁸ Kɛ̀ tei Saimɔ ná vɛtɛni, é looni Ziizɛ wɔwɔ wu yíɛ ɣɛ tea, “Ee màliɣii, ziɣi kòba è li. Ƃɔvɛlaale gà ga faa yowũ‐ɣɛɛ nu.”

⁹ Ƃɔvɛlaale ki‐gaa‐ziɛ vilini ma ta zɔitiɛ ɣaazɔ te ɣɛni na toku ge zei feza tiigoi va é wuuni te ya ƃelei zu.

¹⁰ Vele nɔ na ƃalaa é ɣɛɛni la ga Jĩi ƃɔga Jɔ̃, niitiɛ te ɣɛ ga Zɛbɛdi deaitiɛ te vɛi Saimɔ va feza‐kpɛɛ ʋai zu. Ziizɛ ɣɛ sa Saimɔ ma, “Mɛ lɛ luo. É ziɣi sa za ma é li ga tuo, nu ɣa yà ɣɛ gaa lɛɛzu ba.”

¹¹ Tei sa te vaani ga ta ŋeegitiɛ kake ma, te yee wuloni faa ɣaazɔ zu te vile Ziizɛ wulu.

Ziizɛ gee nui ʋaloni

¹² Tei Ziizɛ ɣɛni tai ta zu, zunu ta vaani pɔ́ maa ƃoaleai ga gee. Tei é wɛlɛni Ziizɛ va, é vɛɛni yíɛ maa nɛɛnɛ yíɛ ɣɛ ma, “Kèea, ani yà ʋaa na bu, yà zoo è bàlo màa ziɣi.”

¹³ É yee zakpani sa é ʋowũ gee nui va é ɣɛ ma, “Daavɛ zìi ma. Valo è maa ziɣi.” Gee zeeƃɛi ziɣini sa nà va ga maa ʋilea.

¹⁴ É boni ma ga é mɛ lɛ ta wo nu nɛpɛ ma. Kɛ̀ é ɣɛni ma, “Li è ƃɔɔ lɛ ga laa‐ʋaalegi. Na ɣa ɣɛɛ na è è maa‐ziɣi ʋaa‐nɛi ɣɛ è ɣɛ velei Mooze deʋeni la dɛ́ɛ ʋai ma ga numaitiɛ ga manui maa ziɣivɛ sa.”

¹⁵ Kɛ̀ Ziizɛ maa woi wala mu ge ziɛni. Na ɣa ɣɛɛ na kpɔ kpakpa wala ɣaa lɛɛni ba ga te gɔo mɛni é ta zeeƃeitiɛ ziɣi te va.

¹⁶ Kɛ̀ é ziɣini sa na é li kpooʋei zu é Gala feli.

Ziizɛ kɔwɔ‐za‐ma nui ʋaloni

¹⁷ É ɣɛni ga folo ɣila nà maziɛ su, Ziizɛ yíɛ kala‐bo bo. Favilesiitiɛ ƃɔga tɔ‐dɛɛ ɣala‐mɔitiɛ te ɣɛni zeini ná woba. Te wuloni Geealali laitiɛ ɣaazɔ zu ta Yudiiya lai ɣaazɔ te wulo kɔnɔ Yɛlusulɛɛ. Tɔwɔ de maliɣii Gala na gaa‐ƃai ɣɛni Ziizɛ ya ga é balo wo.

¹⁸ Kɛ̀ nu wɔgi é ɣɛni kɛɛzu, numaa te ɣɛni vaazu ga zunu ta é betei ɣa zée zai ma kɔ́wɔ za ma. Te ɣɛni pele ɣaa ziɛzu ga te lɛɛ la pɛlɛi wu te vaa la Ziizɛ laa wu.

¹⁹ Tei tɔwɔ tɛ lɛ ŋɛni pele zɔlɔ wosu toku ge zei kpɔgi va, te lɛɛni pɛlɛi wɔma. Te pɛlɛi wɔma leveni te zɛ betei ɣa te zii sa Ziizɛ laa wuvɛ numaitiɛ zaama.

²⁰ Tei Ziizɛ wɛlɛni ta yee‐la‐mai va, é ɣɛni seeƃɛ nui ma, “Zùnu, yà ʋaa yowũitiɛ te zu ʋaa yɛga yìɛ.”

²¹ Tɔ‐dɛɛ ɣala‐mɔitiɛ ƃɔga Favilesiitiɛ te vɛɛ sa ga gaa‐zaɣa‐kɛɛ woga tiɛ ɣɛ tea, “Ƃɛ ɣa ga nii é Gala daa‐ŋala‐ŋala kpɔɛi wosu? Ƃɛ ɣa a faa yowũ zu ʋaa yɛ é wulo Gala tɔ ɣilekpu pulu?”

²² Tei Ziizɛ wɛlɛni ta ɣaa‐zaɣa‐kɛitiɛ maʋai zu va, é te woi ɣaa woteni é ɣɛ te ma, “Zɛƃɛi é kɛɛ wiɛ gaa‐zaɣa‐kɛɛ wo yiitiɛ zu?

²³ Zɛƃɛ ɣa bosu ʋii ƃɛi? ?Tɔ ga nu ɣɛ ma, ‘Yà ʋaa yowũitiɛ te zu ʋaa yɛga yìɛ’ ɔɔ nu ɣɛ ma, ‘Wu ziɣi è ziɛ’?

²⁴ Kɛ̀ gà nii ɣɛɛzu kɛɛ ʋaa ma wo kwɛ̃ɛ ga gaa‐ƃaa ɣa nu ƃuse lui ya zui ɣa ga é faa yowũ zu ʋaa yɛ.” Ziizɛ ɣɛ sa kɔwɔ‐za‐ma nui ma, “Gè ɣɛ yìa, wu ziɣi è yà vetei ziɣi é li wɔ pɛlɛ wu.”

²⁵ É wu ziɣini sa ga maa ʋilea, nii é ɣɛni laani gá é nà ziɣi yíɛ lii la wɔ pɛlɛ wu yíɛ Gala daa maa lɛ.

²⁶ Ná te pɛ te ɣaazu laa ʋeni te Gala daa maa lɛ. Te laa ʋegɛi ɣɛ ga duo tiɛ ɣɛ tea, “Gé wɛlɛɛ faa maa‐wɔlɔ‐wɔlɔga va za.”

Ziizɛ Liiʋai lilini

²⁷ Tei sa na wuloni ba, Ziizɛ wuloni é li. É wɛlɛni gɔmɛti naʋolo‐wulo nu ta va zeini gɔmɛti naʋolo‐wulo wɔfisii zu dáa ga Liiʋai. É ɣɛni ma, “Vile pùlu.”

²⁸ Nà wɔ ge ŋɛnii pɛ zɛni sa na é wu ziɣi é vile púlu.

²⁹ Liiʋai wɔ ge kuu ƃakpa maala leveni ná pɛlɛi wu Ziizɛ ʋaa ma. Tɔwɔ gɔmɛti naʋolo‐wulo nu ƃulu gwala ɣɛni daa‐mii‐bo‐suvɛ é vɛɛ sa numai zɔitiɛ va te vɛi ɣɛ te va ta tiɛni te zeini na.

³⁰ Favilesiitiɛ ƃɔga tɔ‐dɛɛ ɣala‐mɔitiɛ te zili zaɣani Ziizɛ na kala dopoitiɛ ma tiɛ ɣɛ te ma, “Zɛƃɛi é kɛɛ wa gɔmɛti naʋolo‐wulo veaitiɛ wiɛ laa mi wiɛ dɔɔ ƃoale é vɛɛ niitiɛ va te luo velei lɛ vani?”

³¹ Ziizɛ te woi ɣaa woteni é ɣɛ te ma, “Taitiɛ te lɔtɔ zu wodoai zowo maƃala lɛ te ma, kɛni niitiɛ te zeeƃɛzu.

³² Gɛ̀ lɛ vaani ga gè tele‐bo tuo‐wo bea lili, kɛ̀ pàavɛ ga gè faa yowũ‐ɣɛɛ vea lili te wulu‐ɣaa‐ʋe fai ma faa yowũ va.”

Zi‐dɔɔ ʋai

³³ Numaa te ɣɛni Ziizɛ ma, “Jɔ̃ na kala dopoitiɛ ta zi dɔ ti‐ti tiɛ Gala feli. Vele nɔ na é la ga Favilesiitiɛ ta ɣala dopoitiɛ. Kɛ̀ yà dɛitiɛ ta ɣɛ laa miizu tiɛ dɔɔ ƃoale.”

³⁴ Ziizɛ ɣɛ te ma,“? Wɛ̃ɛtiɛ ta va ŋaza‐wulo wui ma, wa zoo wo kɛ te zi dɔ, tɔwɔ ŋaza‐wulo nui nɔ dɛ te woba?

³⁵ Siɛ ta ɣa ziiti ga te ŋaza‐wulo nui ziɣi te woba te lii la. Nà maziɛ su wɔ ta sa ta zi dɔ.”

³⁶ É sakpe sɔɔni kɔnɔ te ma é ɣɛ te ma, “Nu lɛ seɣe niinɛ ta levea ba ɔ́ pɛɛ seɣe zaɣa zu. Ani manui ɣa kɛɛ na, towaa seɣe niinɛ zaɣa ga. Nà wɔ ka ɣɛɛ na seɣe niinɛi é tevea ba ta seɣe wɔlɔ‐zaɣagi tɛ lɛ zolowoga ma.

³⁷ Na ɣa ɣɛɛ na nu lɛ dɔɔ lakpa‐ga‐niinɛ wua dɔɔ woole wɔlɔ‐zaɣa su. Ani manui ɣa na ɣɛɛ na, dɔɔ lakpa‐ga‐niinɛi ɣa goolei wuule é wu, goolei wɔ ge ŋala‐ŋala sa.

³⁸ Kɛ̀ dɔɔ lakpa‐ga‐niinɛi ɣa wu goole niinɛ wũdu‐wũdugi zu.

³⁹ Na ɣa ɣɛɛ na nui nɛpɛgi é dɔi nii ƃoalea nɛ́i sa ɛ́ lɛ wõi ɣɛɛ ga dɔɔ wuze. Ƃɔvɛlaale towaa ɣɛ tea, ‘Dɔi nii é nɛɛ, pagɛ.’ ”