Dànyá 5 - Ɓǎsɔ́ɔ̀ Báɓòɔ̀

Kã́á Bɛ̀síázɔ̀ pa hwɔ

¹ Wé ɖòɛ̀ ɓaɖaa, Kã́á Bɛ̀síázɔ̀ ɓɛ́ ɔ mɔ̀ Nɛ̀ɓùkànɛ́zàà dyú-gàà kɛɛ, pa ma hwɔ vɛ̀nɛ̀ ɖò ɓó ɔ gɔ̌mànà-nyɔ̀ vɛ̀nɛ̀ ɓěɔ̀ nyɔ táázĩ̀ìn ɖò bìì, ké ɔ kè wa ná ma wã́ìn.

² Ti ɓɛ́ wa nì ma wã́ìnɔ̀ náuń wɛ̃ɛ, Bɛ̀síázɔ̀ tò ma wuɖu, ɓɛ́ wa ké ma góò-ɖɛ̀-fùù kè séɓàɖà-ɖɛ̀-fùù ɓě ɓɛ́ ɔ ɓǎ Nɛ̀ɓùkànɛ́zà zà ma ɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ gbǒ nìà ɖé Jùɖúsɛ̀ɖɛ̀ìn-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ múɛɛ mú kɛɛ ɔ gbo dyà, ɓɛ́ ɔ kè ɔ gɔ̌mànà-nyɔ̀ vɛ̀nɛ̀ ɓěɔ̀ kè ɔ gmàà ɓěɔ̀ kè ɔ gmaɖe-nyɔ̀nɔ̀ ɓěɔ̀ ké wa mú náìn.

³ Ɔ jèɛɛ, wa dyà ma góò-ɖɛ̀-fùù ɓě ɓɛ́ wa zà ma kà ɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ gbǒɔ̀ mú ɖé Jùɖúsɛ̀ɖɛ̀ìn-hwɔ̀ɖɔ̀ɔ̀ múɛ. Ké kã́áɔ̀ kè ɔ gɔ̌mànà-nyɔ̀ vɛ̀nɛ̀ ɓěɔ̀ kè ɔ gmàà ɓěɔ̀ kè ɔ gmaɖe-nyɔ̀nɔ̀ ɓěɔ̀ náìn ma wa mú.

⁴ Ti wa nì ma wã́ìnɔ̀ náuń wɛ̃ɛ, wa nì ma waà kũùn-kpò-gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓě mɔ̀à góò kè séɓàɖà kè bàɖàsǐ kè nɛɛ̀-kpà kè cu ɔ kè sɔ́ɔ́-kpò ɓěɛɛ ɓàǐn.

⁵ Wàɖà cá kɛɛ, sɔ̃-gmùnùù ɖò wóɖóìn ma ɓó gbǒ sama-sama púúɔ̀ dyéɖéín, ɓó ɖáùnpò-kɔ̃-dè-ɖɛ̀ ɖò nì ma ɓóɛɛ wáún, ké ɔ nì ɓó céèɛ̌n. Ké kã́áɔ̀ nì ma sɔ̃-gmùnùù nì ma kà ɓó céèɛ̌n nyɛɛ dyéɛń.

⁶ Púɛɛ, fã̀à nyu ma ɔ mìɔ, ké ɔ dyúaɔ̀ zàìn ma dyí. Fã̀àɔ̀ nyuɛ ké kpé ɖò se ma ɔ ɓo ɖeín nì, ké ɔ ɖú ma tɛɖɛ kpàǐ.

⁷ Ké kã́áɔ̀ páná ma mú, ɓɛ́ wa ké Báɓèɖɔ́ùn-ɓòɖòɔ̀ zɛ̃̀ìn-ɖɛ̀-nyu-nyɔ̀ ɓěɔ̀ kè sɛ̀ɛ̀-po-nyɔ̀ ɓěɔ̀ ɔ kè hwĩɔ̀-dù kò-kò tɔ̀ɔ̀ ɓěɔ̀ ɖá, ɓɛ́ wa ké ɔ gbo dyi wàɖà. Ti ɓɛ́ ɔ hwòɖǒ-fɔ̀nɔ̀-nyɔ̀ ɓěa dyi ma ɔ gboɛɛ, ɔ ɖá, “Nyɔ mɔ̀ nyɔ ɓɛ́ ɔ mu céè-dyèɖè nìà kɛ wuɖuún zàùn, ɓɛ́ ɔ kéɛ xwíníín zàa, ní mu ɔ ɖɔ dyéɖé ɖàɓàìn kpèɛ̀ mú poùn, ɓɛ́ ḿ ké ɔ góò-cɛ̃̀ɛ̀ ɖɔ po, ké ɔ mu Báɓèɖɔ́ùn-ɓòɖòɛ̀ wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ tã nììn jǔùn, kɔ ɓó ḿ gbo dyíɛ.”

⁸ Ké kã́áɔ̀ hwòɖǒ-fɔ̀nɔ̀-nyɔ̀ séín ɓěɔ̀ xwɛ̃́ìn ma ɓó dyi. Kɛɛ waà nyɔ ɖò se ma céè-dyèɖèɔ̀ wuɖuún zàà ɓɛ́ìn, mɔɔ ké wa seɛ xwíníín zàà ɓɛ́ìn.

⁹ Púɛɛ, dyɛ̌ɛ̀ Kã́á Bɛ̀síázɔ̀ kpá ma fã̀àǔn ɖe mìɔ, ké ɔ dyúaɔ̀ zàìn ma dyí ɖe mìɔ. Ké ɔ gɔ̌mànà-nyɔ̀ ɓěɔ̀ mɔ̀ùn se ɖɛ wa ké ma nyuɛɛ dyuò.

¹⁰ Ti ɓɛ́ kã́áɔ̀ ɖe wɔ̃́ ma kã́áɔ̀ kè ɔ gɔ̌mànà-nyɔ̀ ɓěɔ̀ kuɖu-kuɖuɔ̀ kɛɛ, ɔ dyi ma ɖé dɛ̀ wa nì ma kà hwɔɔ̀ pauń wɛ̃, ké ɔ ɖá, “Ɓɔ̌ɔ̀, m̀ mɛ kɔ̃̀ à wuɖuí kánáá pū. Mɔ̀ǔn ɖá ɓɛ́ m̀ ké fɛ̃̀ìn, ké mɔ̀ǔn ɖá ɓɛ́ nì dyúaɔ̀ ké kà ɓó dyí zàìn.

¹¹ Gàa ɖò nì nɔ̄ nì kã́á-ɓòɖòɛ̀ mú, ké gèɖèpɔ́ɔ̀ hwɛ̀ǐn-hwɛ̀ǐn ɓěɔ̀ zùùɔ̀ nì ɖé ɔ mú. Ti ɓɛ́ m̀ ɓǎ kɔ̃̀ ma ɓóɖóɛ̀ wuɖuíɛɛ, ɔ mɔ̀ ma ɖɛ-múin-dyé-nyɔ̀ kè fɔ̀nɔ̀-hwòɖǒ-séín-ɓéɖé-nyɔ̀ kà gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓěɔ̀ nìà kɛ. Ké m̀ ɓǎ Kã́á Nɛ̀ɓùkànɛ́zà nyu ma ɔ zɛ̃̀ìn-ɖɛ̀-nyu-nyɔ̀ ɓěɔ̀ kè sɛ̀ɛ̀-po-nyɔ̀ ɓěɔ̀ ɔ kè hwĩɔ̀-dù kò-kò tɔ̀ɔ̀ ɓěɔ̀ kɔ̃in-nyɔ̀ mú.

¹² Gàa nìà kɛ nyɛ́nɛ́ mɔ̀ Dànyá ɓɛ́ kã́áɔ̀ ɖáìn Bɛ́tèsíázɔ̀ kɛ. Ɔ fɔ̀nɔ̀ hwòɖǒ ké ɔ zi nyɔ tɔ̀ɔ̀ ɓě dyí. Ké ɔ cɛ̃̀ xwíníín dyi ɓá dya-wùɖù mú zà jè dyí, ɔ kè doìn-nɔ̀ɔ̌ kè vǐè-ɖɛ̀ ɓě. Ɔ jèɛɛ, ɖoɓo Dànyá jè, nìí, ɔ mu wuɖu séín céèà ɓó gbǒɔ̀ dyéɖéín nyɛɛ m̀ gbo xwíníín zàùn.”

Dànyá zà céè-dyèɖèɔ̀ mú

¹³ Ti ɓɛ́ Kã́á Bɛ̀síázɔ̀ ɖe ɖǎ ma wuɖu jaɖaa, kã́áɔ̀ ɖoɓo ma Dànyá jè wàɖà, ké Dànyá dyi ma ɓó ɔ dyúa. Ké kã́áɔ̀ diè ma ɔ dyi, ké ɔ ɖá, “Má, mɔ̀ mɔ̀ Dànyá mɔ̀à toɛ̀-kpɔ̃-nyɔ̀ ɓɛ́ ḿ ɓǎ zà ma kà ɖé Júɖà-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃ɛe?

¹⁴ Ḿ wɔ̃́ɔ kà gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓěɔ̀ zùùɔ̀ nì ɖé m̀ múɛ, ɔ kè kà nì dyé ɖɛ múin, ké m̀ ɓéɖé fɔ̀nɔ̀ hwòɖǒ ɓáún-ɓáún wɛ̃.

¹⁵ Ḿ ɖáɔ́ má hwòɖǒ-fɔ̀nɔ̀-nyɔ̀ ɓěɔ̀ kè sɛ̀ɛ̀-po-nyɔ̀ ɓěɔ̀, ɓɛ́ wa kéɔ́ má ɖɛ céèà dà kɛɛ wuɖuún zà, nìí, ɓɛ́ wa kéɛ xwíníín zà ɖé ḿ gbo. Kɛɛ wa seɛ nyuɛ ɓɛ́ìn.

¹⁶ Ḿ wɔ̃́ɔ kà mɔ̀ mɔ̀ nyɔ ɓɛ́ìn ɖɛ ɓě mú zàà, ké mɔ̀ ɓɛ́ìn vǐè-ɖɛ̀ ɓě xwíníín mú zàà kɛ. Ɔ jǔ ké m̀ dyi céè-dyèɖè nìà kɛ wuɖuún zà, ké m̀ dyiɛ xwíníín zàà ɓɛ́ìn ɖé ḿ gbo ní, nìí, ní mu m̀ ɖɔ dyéɖé ɖàɓàìn kpèɛ̀ mú poùn, ɓɛ́ ḿ ké m̀ góò-cɛ̃̀ɛ̀ ɖɔ po. Ké nì mu Báɓèɖɔ́ùn-ɓòɖòɛ̀ wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ tã nììn jǔùn, kɔ ɓó ḿ gbo dyíɛ.”

¹⁷ Hwɛ̀ ké Dànyá jǔ ma kã́áɔ̀ gɔ̃̌, ké ɔ ɖá, “Ɓɔ̌ɔ̀, nì nyíí-ɖɛ̀ ɓěɔ̀ mɛ sè m̀ xwa. M̀ mɛ nyí pɛ́ɛ̀-ɖɛ̀ ɓěɔ̀ nyɔ kà kò ɖò. Kɛɛ wɛ̃́ɛ́ kɛɛ, ní mu m̀ bìì céè-dyèɖèɔ̀ wuɖuún zàùn, ɓɛ́ ḿ kéɛ xwíníín zà.

¹⁸ “Ɓɔ̌ɔ̀, Ɖɛɓíɔ́ nyí ma m̀ ɓǎ Nɛ̀ɓùkànɛ́zà nyɔ-wuɖuí-kɔ̃̀-kpè kè dya-dè-dè ɔ kè dĩ́ín-dĩ̀ìn.

¹⁹ Kpé ɓɛ́ ná dyí ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ nyíà ɔ kɛ jèɛɛ, nyɔ-dù kò-kò ɓě ɓɛ́ wa po wuɖu-dù kò-kò ɓěɛɛ fɛ̃̀ìn ma ɔ dyi mìɔ. Nyɔ ɓě ɓɛ́ m̀ ɓǎ mɔ́ ma ɖáɓáa dyiɛɛ, ɔ ɖáɓá ma wa ní, ké nyɔ ɓě ɓɛ́ ɔ mɔ́ póɛ̀n dyiɛɛ, ɔ póìn ma wa ní. Nyɔ ɓě ɓɛ́ ɔ mɔ́ dyií ɖúɛ dyiɛɛ, ɔ ɖú ma wa dyií, ké nyɔ ɓě ɓɛ́ ɔ mɔ́ ɓíɖíi dyàà dyiɛɛ, ɔ dyà ma wa ɓíɖíi.

²⁰ Kɛɛ ti ɓɛ́ ɔ dè ma ɔ mìɔùn dyií ɖúɛ gbɔ ɖé ɔ hwòɖǒ bũ̌, ké ɔ hwòɖǒ-dyùàɔ̀ kùmù ma kɛɛ, púɛɛ, Gèɖèpɔ́ɔ̀ zà ma ɔ kã́á-zèèɔ̀ kɔ̃, ké ɔ dĩ́ín-dĩ̀ìnɔ̀ sɔ̀ ma ɔ xwa.

²¹ Ké wa kúmú ma ɔ nyɔǔn hwìɛ̀ dyi. Ké Gèɖèpɔ́ɔ̀ nyí ma ɔ nimii fɔ̀nɔ̀-hwòɖǒ. Ɔ cĩ́ ma ɖé jǎkasì ɓě nì ɖé xwáɖá xwíɖíiɛɛ hwìɛ̀, ké ɔ ɖi ma pìǐ kà ɓìɖǐ nyuà kɛ. Ké dunu sɔ̀ ɖé dyɔún wɛ̃ɛ tèìn ma ɔ. Ɔ nì ma ná tee ké ɔ dyuòɛ̀ ma dyí kà Ɖɛɓíɔ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ̀ nyɔ kɔ̃̀ nyɔǔn-dyùɛ̀ kã́á-ɓòɖò séín ɓěɔ̀ wuɖuí, ké ɔ nyíɛ nyɔ kã̀ìn séín ɔ hwòɖǒ mɔ́ɔ nyíɛ dyiɛ.

²² “Kɛɛ Bɛ̀síázɔ̀, mɔ̀ mɔ̀à Nɛ̀ɓùkànɛ́zàà dyú-gààɔ̀ kɛɛ, m̀ dyuò ma ɖɛ séín ɓěa dyí dyɛo, kɛɛ m̀ se m̀ mìɔùn ɓíɖíi dyà.

²³ Dyéɛ, m̀ ɖǎ m̀ mìɔùn dyí ɖú, ɓɛ́ m̀ ké Ɖɛɓíɔ́ nìà ɖé dyɔún wɛ̃ɛ gbo-vɔ̃-nyɔ̀ jǔ. M̀ nyuɛ ké wa dyà ɖɛ-fùù ɓě sɔ̀à ɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ gbǒɔ̀ múɛɛ m̀ gbo, ké m̀ kè nì gɔ̌mànà-nyɔ̀ vɛ̀nɛ̀ ɓěɔ̀ kè nì gmàà ɓěɔ̀ ɔ kè nì gmaɖe-nyɔ̀nɔ̀ ɓěɔ̀ náìn wa wã́ìn mú. Ké m̀ nì kũùn-kpò-gèɖèpɔ́ɔ̀ ɓě mɔ̀à séɓàɖà kè góò kè bàɖàsǐ kè nɛɛ̀-kpà kè cu ɔ kè sɔ́ɔ́-kpò, ɓɛ́ wa ní dyé dyi, ké wa ní wɔ̃́ dyi, mɔɔ ké wa ní wɔ̃́ ɖɛ múin nyɛɛ ɓàǐn. Ké m̀ se Gèɖèpɔ́ɔ̀ kɔ̃̀ xwaún nì fɛ̀ɛ̀ɔ̀ kè nì nyuu-ɖɛ̀ séín nìà kɛɛ dya dè.

²⁴ Ɔ jèɛɛ, ɔ tòà sɔ̃-gmùnùù nìà kɛ, ké ɔ céèà ɖɛ nìà kɛɛ̀.

²⁵ Ɖɛ céèà ɓó gbǒɔ̀ dyéɖéín nyɛɛ kɛà kɛ̀: ‘Zɛɖɛɛ, zɛɖɛɛ, dɔ̃̌ɔ xwa, geɛ mú.’

²⁶ Ɔ xwíníín kɛà kɛ̀. Zɛɖɛ xwíníín mɔ̀, Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɖǎ nì ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-wèɔ̀ zɛɖɛ, ké wéɔ̀ ɖǎ ɖé hwɛ̀.

²⁷ Dɔ̃̌ xwa xwíníín mɔ̀, Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɖǎ m̀ xwa dɔ̃̌, kɛɛ m̀ se pṹá ɖu.

²⁸ Ge mú xwíníín mɔ̀, Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɖǎ nì kã́á-ɓòɖòɔ̀ mú ge, ké ɔ ɖǎa Míì kè Pɔ́sìà-nyɔ̀ ɓěɔ̀ nyí.”

²⁹ Hwɛ̀ ké Kã́á Bɛ̀síázɔ̀ tò ma wuɖu, ké wa po ma Dànyá ɖɔ dyéɖé ɖàɓàìn kpèɛ̀ mú, ké wa po ma ɔ góò-cɛ̃̀ɛ̀ ɖɔ. Ké wa po ma wuɖui kà ɔ mɔ̀ ma Báɓèɖɔ́ùn-ɓòɖòɔ̀ wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ tã nììn kɔ ma ɓó kã́áɔ̀ gbo dyíɛ.

³⁰ Ɓó máaún-hwùɖù dyúáɖòa múɛɛ, wa ɖáɓá ma Kã́á Bɛ̀síázɔ̀ mɔ̀à Báɓèɖɔ́ùn-ɓòɖòɔ̀ kã́áɔ̀ kɛɛ ní.

³¹ Ké Dìwáɖádyà ɓɛ́ ɔ sɔ̀ ɖé Míì-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃, ɓɛ́ ɔ nyuá ma zɔ̃ kpáɖá-nyɔ tã sè sɔ̃́ɛɛ ɖú ma ɓóɖóɔ̀ nàìn kpàǐ.