Kɔlɔnikɔ Veerɛi 20 - BibleZeosafa è Môa da Amɔŋ díyee mɛi ɣâle 1 Naa kɛ́ɛ tíi, Môa da Amɔŋ é pɛ́lɛ Mɛu-ƃelai da-ni dîa dí pà a gɛ́ɛ dí kɔ́ pɛ́lɛ Zeosafa ma. 2 Nya ƃe núu da-ni dí pà dí mó Zeosafa ma dîyɛɛi, “Kɔkûluƃa-kpulu kɛ́tɛ a kulâi ǹyuo-saai pôlu pere Idɔŋ díkɛ pà a gɛ́ɛ dí kɔ́ pɛ́lɛ yâ. Díkaa nâa Azazɔŋ Tama (nyíi da dòli a Ɛŋgidi).” 3 Zeosafa kɛ́ɛ a m̀ɛnii ŋí mɛ́nii, è yào kpɔ́ a ŋánaa. Nya ƃe è nâa gbɛ̀tɛ gíli-ŋa a gɛ́ɛ é Yâwɛɛ marê kɛ́. È nâa mò a gɛ́ɛ Zuda-ƃelai kélee dí sûŋ siɣe. 4 Zuda-ƃelai kélee díkùla Zuda taa-lêe-ŋai su dí díŋaa tɛ́ gîe ma a gɛ́ɛ dí Yâwɛɛ marê kɛ́ é kpɔŋ-ma tɛɛ dípɔ. 5 Gɛ́ɛ tí, Zuda da Zerusâlɛŋ-ƃelai dí díŋa tɛ̀ gîe ma Ŋ̀âla-pɛrɛ Kɛ́tɛi mu. Zeosafa è lì é tɔ́ɔ díŋɛi túɛ 6 gɛ́ nâa Ɣâla fɛ̀li ǹyɛɛi, “Óo Yâwɛɛ, Ŋ̀âlai nyíi gáa a kúnâŋ-ni Díɣâlai, ífe a Ŋ̀âlai nyíi gáa Ɣâla-taai? Yá ƃé íkaa gâloŋ-laa-ŋai kélee mɛi ŋ̀éniɛi su. Íwala-walaai, ítɔɔi kpanaŋɔɔ núu da kélee fa pɔ̂ri tɔɔ̂i íŋɛi. 7 Óo Kúɣâlai, yá fé wɔ́lɔ ǹɔii ŋí su-ƃelai kpɛ́-ni ínûai Eezuɛ-ŋai ŋɛ́i-tuɛ, í ǹɔii ŋí tɛ́ɛ ílawoi Eberaɣɛ̃ɛ ŋɔsuui su-ƃelai pɔ́? 8 Ǹyaŋ da lɛɛ ƃɛ́ da Ŋ̀âla-pɛrɛ Kɛ́tɛi tɔ́ɔ nyíi da ílaa sée ma díkɛ mò dîyɛɛi, 9 ‘À kɛ̀ mɛni kpɔ̂lu a làa kûa, é máŋ kɛ́ a ƃóa sɔkpɔ ŋɔmɛni ŋáteeɛ, kpaa máŋ laa-kpala-maa mɛni, kpaa máŋ puru, kwa pâi tɔɔ̂i íŋɛi-tuɛ íɣâla-pɛrɛ kɛ́tɛi ŋí mu kúwɔlɔ yâ kúlii too pôlui mɛni ma a gɛ́ɛ í íwoli tɔ́ɔ kûa íku ƃálo?’ 10 “Nya ká ŋí nûa daâ kula Amɔŋ, Môa da Siɣɛɛ yeei ma díkɛ pà a kɔ́. Tãi Eezuɛ-ŋai dí wɔ́lɔ kùla la Ize lɔii sui, ífe fáa ní ma a gɛ́ɛ dí kɔ́ pɛ́lɛ ǹûai ŋí dîa, m̀ɛni ma Eezuɛ-ŋai dífe wɔ́lɔ lɛɣɛ ní dîa. 11 Kɛ́lɛ ye gáa berei daâ gbɛ̀tɛ la díkufela-fe a kúkpɛɛ ǹɔii su nyíi íwɔlɔ dɛ̀ɛ kúpɔ a kúpɔɔi. 12 Óo, ífe pâi dímɛnii ŋá têei? Pɔri ma fé kúyêei a gɛ́ɛ kúkɔ dípɔ kpɛ́ni fêi, dítamâai é tɛ́ɛ kûa. Kúfe m̀ɛnii kɔ́lɔŋ kwa pɔ̂ri gɛ̂i. Yá nɔ́ ƃé kúkili káa yâ, Kúɣâlai.” 13 Zuda-ƃelai kélee da dínɛyâai é pɛ́lɛ dínîa-pɛlɛɛ-ŋai dîa, díkelee dí pá dítɔɔ Yâwɛɛ ŋɛ́i Ŋ̀âla-pɛrɛ Kɛ́tɛi lá. 14 Gɛ́ɛ tí, Yâwɛɛ ŋɔmɔ̂leŋ è pà Liiva nuu tɔnɔ mɛi nyíi kɛ̀ gbɔŋ sui. Ǹáa ƃé kɛ̀ a Zaaziɛ. Ǹâŋ ƃé kɛ̀ a Zɛkɛrɔya. Zɛkɛrɔya ǹyaŋ ǹâŋ láa ƃé kɛ̀ a Benaiya nyíi kɛ̀ a Zeiɛ ǹóŋ. Zeiɛ è kɛ̀ a Matania ǹóŋ. Matania è kɛ̀ a Liiva-nuu nyíi kùla Asafa ŋɔsuui sui. 15 Zaaziɛ è mò ǹyɛɛi, “Gâloŋ Zeosafa da ǹûai kélee kùla Zuda da Zerusâlɛŋ! M̀ɛnii Yâwɛɛ a môi nya ƃa, ‘Káfe yào, kpaa máŋ kálii é tóo pôlu kpɛ́ni fêi gɔ-kuluƃa-ŋai tâmaai, kpɛ́ni fêi, gɔ́i ŋí káa a ŋá kɔ́. 16 Ka tínaa lí ká pɛ́lɛ dîa da kɛ̀ pâi Ziizi perei ma. Ka pâi díkâai diŋ-tiŋ kɔyɛŋ ma vɛ̃ɛa-kpalaŋ su Zeruɛ-pere. 17 Káfe pâi kɔ̂i gɔ́i ŋí su. Katɔɔ kátɔɔ̂i a gbanaŋɔɔ ká gáa berei Yâwɛɛ a pâi káŋuŋ ma ƃôi la káai a Zuda da Zerusâlɛŋ-ƃelai. Káfe yào, kálii fé tòo pôlu. Ka tínaa lí kátɔɔ díperei. Yâwɛɛ a pâi kɛ̂i ká pôlu.’ ” 18 Nya ƃe Zeosafa è pìlaŋ gbêleŋ ŋá é dôŋ lá pîlaŋ ǹɔii ma da Zuda da Zerusâlɛŋ-ƃela kélee díkɛ Yâwɛɛ fɛ̀li. 19 Gɛ́ɛ tí, Liiva-ŋai nyíi kùla Koaa da Kora nuu-suui sui dítɔɔ ɣelei díkɛ Yâwɛɛ nyíi gáa a Eezuɛ Ɣalai láa maa tɛ̀ a ɣelêi pere. 20 Dí dímu-siɣe a ɣele-wala pɛpɛ dí berei síɣe a lî vɛ̃ɛ-kpâlaŋ su Tekoa. Díkɛɛ liî, Zeosafa è tɔ̀ɔ ǹyɛɛ dîai, “Káa a Zuda da Zerusâlɛŋ-ƃelai, ka káwoli tɔ́ɔ mâ! Ka láa a Yâwɛɛ Káɣâlai a pâi ká mɛi kâai. Ka láa a ŋɔlóno kɛ́-ƃelai a pâi gɛ̂i ká mɛni lɛ́lɛɛ sɔlɔ ƃó” 21 Zeosafa kɛ́ɛ a ǹûai líi-ŋa pɔpɔɔi, è nûa lɛ̀ a gɛ́ɛ díkɛ wule tòo Yâwɛɛ ma díkɛ ǹáa maa tɛ̂ ŋɔkɛ́tɛ da ŋɔmaa waa-laai mɛni ma. Dítɛɛ gɔ-kuluƃa-ŋai túɛ-perei, díkɛ̀ ŋulei too dîyɛɛi, “Ka sɛɣɛ-fei tɛɛ Yâwɛɛ pɔ, kpɛ́ni fêi ŋɔwɛli-kɛ-maai káa naa wɔ́lɔ-wɔlɔ da wɔ́lɔ-wɔlɔ.” 22 Tãi díkɛ̀ ŋulei toôi la díkɛ laa-maa tɛ̂ tɛ̀ɛi, Yâwɛɛ è gbã tèe Amɔŋ, Môa da Siɣɛɛ-yeei ma-ƃelai túɛ nyii-ŋai kɛ̀ pâi Zuda da Zerusâlɛŋ. Nya ƃe è díyee mɛi ɣâle. 23 Gɔkuluƃa-ŋai kùla Amɔŋ da Môai, díkpɔŋ díkîe ma dí Siɣɛɛ-yeei ma-ƃelai kélee páa. Díkpɛɛi, dínâa tìnaŋ díkɛ díkîe-ni pàa. 24 Zuda-ƃelai kɛ́ɛ da tɛ́ ǹyéei tôŋ sui, dí vɛ̃ɛ-kpâlaŋ su kàa dí gɔ-kuluƃa-ŋai kélee káa a dí poma gwaai kélee ma. Dítɔnɔ kpîŋ fé kula ni. 25 Gɛ́ɛ tí, Zeosafa da ŋɔnûai dí nâa lì díkɛ ǹûai díkɔkɔ-sãai da díkɔlíŋ-ŋai siɣe. Zãai díkɛ̀ kpɔ́ a dítamaa dífe pɔri ní gélee siɣêi a fólo tɔnɔ. Dífolo saaƃa sìɣe dílɛɛ pâi zãâi tiyɛ̂i. Sãâ kɛ́ɛ yɛ̂ɛ gɔ̀kɔ́-saai, seɣe, da sãa-sɔ̃ɔ kpanaŋɔɔ da kpɛ́ni ŋa ƃé kɛ̀ ǹaa. 26 Ŋ̀ele-kûui náaŋ ɣele siriɛɛi, díkelee dí díŋa tɛ̀ gîe ma Bɛraka tiŋ-tiŋ su dí Yâwɛɛ láa ma tɛ́ naa. Zɛŋ ƃé díkɛ la gwaai ŋí ma láa ma Bɛraka Tiŋ-tiŋ su é lɛ́ɛ la zu dí gɔlɔi ŋí pɔ̃yɛɛ. 27 Gɛ́ɛ tí, Zeosafa è nâa tɔ̀ɔ Zuda da Zerusâlɛŋ-ƃelai túa da dîa ni díkɛ lii-nɛ̃ɛ kùla, díkɛɛ lenêi pôlu Zerusâlɛŋ. Díkɛ̀ lii-nɛ̃ɛ kulâi kpɛ́ni fêi Yâwɛɛ è gɛ̀ a gɛ́ɛ dílii é nɛ̃ɛ díkpɔara-ƃelai su kara mɛni ma. 28 Dí tɛ̀ Zerusâlɛŋ dí lí Ŋ̀âla-pɛrɛ Kɛ́tɛi lá díkɛ kɔnîŋɣâle. Díkɛ ɣale-sãa dakpɛ́ni ŋa nyíi moloŋɔɔi kɔniŋ mai ɣale. Díkɛ túru fɛ̀ɛ Yâwɛɛ ma. 29 Ǹɔii-ŋuŋ-ŋai nyíi kélee duŋ mɛni berei Yâwɛɛ è Eezuɛ-ŋai kpɔara-ƃelai su kàra lai dí yào kpɔ́ a ŋaŋa-naa. 30 Naa pôlu ma, Zeosafa è ŋɔkâloŋ-laai kɛ̂ kpɔ́ a lii-see kpɛ́ni fêi Ɣâla è fii tɔ̂ɔ tɛ̀ɛ bɔ́ ƃéla kélee ma. Zeosafa ŋɔkâloŋ-laai kpɛɛ-ŋa (Kâloŋ-ŋa Maa-ŋuŋ 22:41-50) 31 Zeosafa è kɛ̀ Zuda mɛi a kâloŋ. È kɛ̀ a kóraŋ buu saaƃa káo lɔ́ɔlu é lɛ́ɛ pâi kɛ̂i a kâloŋ Zuda. Ǹyaŋ è kɛ̀ gâloŋ-laai su a kóraŋ buu-feerɛ káo lɔ́ɔlu. Zeɛɛ è kɛ̀ Zerusâlɛŋ. Ǹee láa ƃé kɛ̀ a Azuƃa. Ǹee ǹâŋ láa ƃé kɛ̀ a Siliî. 32 È tùa nɔ́ yɛ̂ɛ berei ǹâŋ Asa è wɔ́lɔ tùa lai. Vé wɔ́lɔ dûa-pere maa fáleŋ ni. Yâwɛɛ è wɔ́lɔ ǹyée sèe dûa-pere kélee mu. 33 Gɛɛ a kâloŋ, vé wɔ́lɔ ŋâla-pɔkɔɔŋ-ŋai fɛliî kara ni, m̀ɛni ma ǹûai dífe díkili tɔɔ ní dínâŋ-ni Díɣâlai ma. 34 M̀ɛni-ŋai kélee Zeosafa è wɔ́lɔ gɛ̀i é síɣe ŋɔkâloŋ-laai kɔ́ɔ pîlanii é tóo gbɛɛ-ŋai ma káa Anani ǹóŋ Zeu ŋɔmɛni pɔlɔ kɔlɔi su nyíi gáa Eezuɛ kaloŋ-ŋai dí mɛni-pɔlɔ kɔlɔi sui. 35 Zeosafa kɛ́ɛ a kâloŋ, da Aɣazia nyíi kɛ̀ a Eezuɛ kaloŋ dí díwoo pù gîei. Aɣazia ǹyaŋ è kɛ̀ a ŋwana-lɔ̂ɔ nuu. 36 Nya ƃe dí gbɛ̀tɛ a gɛ́ɛ dí yá-ŋa keleŋ-ŋa kpɛtɛ. Dí kpɛɛ a géleŋ-ŋai ŋí kpɛtɛɛ Iziɔŋ Giƃai, 37 Ilaiza nyíi kɛ̀ a Dudavau ǹóŋ nyíi kùla Marɛsai è Ɣâla lá-woo ƃò Zeosafa ma ǹyɛɛi, “Kpɛ́ni fêi ka Aɣazia ka káwoo séei, Yâwɛɛ a pâi zãai kélee su karâi nyíi kaâ gbɛtɛi.” Nya ƃe ǹyá-ŋa-keleŋ-ŋai kélee kpɔ́ díkàra. Dífe pɔri ní dísîai díli a dia pɔni-tɔɔ mɛni ma. |
© 2012 Bible Society in Liberia
Bible Society in Liberia